Samenvatting
2. Wat zei Christus over het huwelijk?
3. Wat bedoelen we als we zeggen dat het huwelijk een sacrament is?
4. Hoe wordt het sacrament van het huwelijk gevierd?
5. Wat is het essentiële aspect van de huwelijksviering? Wat is huwelijkse instemming?
6. Kan het sacrament van het huwelijk nietig zijn?
7. Welke uitwerking heeft het sacrament van het huwelijk?
8. Kan het huwelijk echt een leven lang duren?
9. Hoe wordt er tegen de komst van kinderen aangekeken?
10. Waar verwijst de uitdrukking “huiskerk” naar?
11. Staat de Kerk scheiding van echtgenoten toe?
1. Wat is het huwelijk?
“De roeping tot het huwelijk is gegrift in de natuur zelf van man en vrouw, zoals zij voortgekomen zijn uit de hand van de Schepper. Het huwelijk is geen louter menselijke instelling, ondanks de veelvuldige variaties die het in de loop der eeuwen gekend heeft in de verschillende culturen, sociale structuren en geesteshoudingen. Men mag bij deze verscheidenheid de gemeenschappelijke en blijvende kenmerken niet uit het oog verliezen. Hoewel niet overal de waardigheid van deze instelling met dezelfde helderheid aan het licht treedt, bestaat er toch in alle culturen een zeker gevoel voor de verhevenheid van de huwelijksband.”
“God die de mens uit liefde in het bestaan heeft geroepen, heeft hem ook geroepen tot de liefde - een fundamentele roeping die iedere mens is aangeboren. De mens is immers geschapen naar Gods beeld en gelijkenis en God is zelf liefde. Omdat God de mens als man en vrouw geschapen heeft, wordt hun wederzijdse liefde een afbeelding van de absolute en onvergankelijke liefde van God voor ieder mens. De mens is goed, heel goed, in de ogen van de Schepper.”
“De heilige Schrift bevestigt dat man en vrouw voor elkaar geschapen Zijn: “Het is niet goed dat de mens alleen blijft” (Gen. 2, 18). De vrouw, “vlees van zijn vlees”, zijn gelijke die hem heel nabij is, wordt door God aan de man gegeven. “Zo komt het dat een man zijn vader en moeder verlaat en zich zo aan zijn vrouw hecht, dat zij één vlees worden” (Gen. 2, 24). Dat hiermee een onvergankelijke eenheid van beider leven bedoeld wordt, brengt de Heer ons in herinnering door te zeggen dat dit “in het begin” het plan van de Schepper was: “Zij zijn dus niet langer twee, één vlees als zij geworden zijn.”” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1603-1605)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
Moet je lachen omdat ik je zeg dat je “roeping voor het huwelijk” hebt? - Welnu, die heb je: een echte roeping. Beveel jezelf bij de heilige Rafaël aan, opdat hij je kuis tot aan het einde van de weg leidt, zoals hij ook Tobias geleid heeft. (De Weg, 27)
2. Wat zei Christus over het huwelijk?
“In het begin van zijn openbaar leven verrichtte Jezus, op verzoek van zijn Moeder, zijn eerste teken tijdens een bruiloftsfeest. De Kerk kent een groot belang toe aan de aanwezigheid van Jezus op de bruiloft van Kana (Joh. 2,1-11). Zij beschouwt dit als een bevestiging van de goedheid van het huwelijk; hiermee wordt aangekondigd dat het huwelijk voortaan een werkzaam teken zal zijn van de aanwezigheid van Christus.”
“In zijn prediking onderrichtte Jezus ondubbelzinnig de oorspronkelijke betekenis van de vereniging van man en vrouw, zoals de Schepper het in het begin gewild had: de toestemming van Mozes om een vrouw weg te zenden, was een toegeven aan de hardheid van het hart; de huwelijksband tussen man en vrouw is onontbindbaar: God zelf heeft die gesloten: “Wat God heeft verbonden, mag een mens niet scheiden.”” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1613-1614)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
- De zuivere en mooie liefde van het echtpaar is heilig, en als priester zegen ik die met beide handen. De Christelijke traditie heeft in Christus” aanwezigheid op de bruiloft van Kana dikwijls een bevestiging gezien van de goddelijke waarde van het huwelijk: Onze Verlosser is naar de bruiloft gegaan, schrijft de heilige Cyrillus van Alexandrië, om de oorsprong van het menselijk leven heilig te maken. (Christus komt langs, 24)
- Het huwelijk is een sacrament dat van twee lichamen één vlees maakt, zoals dat in de theologie krachtig wordt uitgedrukt. De lichamen van man en vrouw zijn de materie van het sacrament. De Heer heiligt en zegent de liefde van de man voor zijn vrouw, en van de vrouw voor haar man. Hij heeft niet alleen gewild dat hun zielen zich zouden verenigen, maar ook hun lichamen. Geen Christen, of hij geroepen is tot het huwelijk of niet, mag daar licht over denken. (Christus komt langs, 24)
3. Wat bedoelen we als we zeggen dat het huwelijk een sacrament is?
De sacramenten zijn tastbare en doeltreffende tekenen van genade, ingesteld door onze Heer Jezus Christus om ons te heiligen. Het sacrament van het huwelijk is een van de zeven sacramenten die door Christus zijn ingesteld en die, wanneer ze met de juiste instelling worden ontvangen, de genade schenken die een bovennatuurlijke hulp is om het huwelijk op een Christelijke manier te beleven.
“Deze ondubbelzinnige nadruk op de onontbindbaarheid van de huwelijksband heeft menigeen onthutst en kan overkomen als een eis die niet te verwezenlijken is. Toch heeft Jezus de gehuwden niet beladen met een ondraaglijke last, die zwaarder zou zijn dan de Wet van Mozes. Wanneer Hij de oorspronkelijke scheppingsorde die door de zonde verstoord was, komt herstellen, geeft Hij ook zelf de kracht en de genade om het huwelijk in deze nieuwe dimensie van het rijk Gods te beleven. Deze genade van het Christelijk huwelijk is een vrucht van het kruis van Christus, bron van elk Christelijk leven.”
“De apostel Paulus maakt dit duidelijk wanneer hij zegt: ‘Mannen, hebt uw vrouw lief, zoals Christus de Kerk heeft liefgehad: Hij heeft zich voor haar overgeleverd om haar te heiligen’ (Ef. 5, 25-26), en er meteen aan toevoegt: ‘Daarom zal de man vader en moeder verlaten om zich te hechten aan zijn vrouw, en die twee zullen een vlees zijn.’” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1615-1616)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
Het huwelijk is een heilig sacrament. - Als het zover is dat je het zult gaan ontvangen, vraag dan aan je geestelijk leidsman of aan je biechtvader een nuttig boek. - Zo zul je beter voorbereid zijn om de lasten van het gezin waardig te dragen. (De Weg, 26)
4. Hoe wordt het sacrament van het Huwelijk gevierd?
Volgens de Latijnse traditie verlenen de echtgenoten elkaar het sacrament van het Huwelijk wanneer zij hun instemming uitspreken ten overstaan van een vertegenwoordiger van de Kerk. De echtgenoten zijn dan de bedienaren van het sacrament.
De priester (of diaken) die de huwelijksviering bijwoont, ontvangt de instemming van de echtgenoten in naam van de Kerk en geeft de zegen van de Kerk. De aanwezigheid van de bedienaar van de Kerk (en ook van de getuigen) geeft op zichtbare wijze uitdrukking aan het feit dat het huwelijk een kerkelijke realiteit is.
Om deze reden vraagt de Kerk gewoonlijk dat haar gelovigen het huwelijk in kerkelijke vorm vieren. Hier zijn verschillende redenen voor:
- Het sacramentele Huwelijk is een liturgische handeling. Daarom is het gepast dat het wordt gevierd in de openbare liturgie van de Kerk.
- Het huwelijk schept rechten en plichten in de Kerk tussen de echtgenoten en ten opzichte van de kinderen.
- Aangezien het huwelijk een levensstaat is in de Kerk, moet er zekerheid over bestaan (vandaar de verplichting om getuigen te hebben).
- Het openbare karakter van de toestemming beschermt het eenmaal gegeven “Ja” en helpt de echtgenoten om er trouw aan te blijven.
“In de Latijnse ritus heeft de viering van het Huwelijk tussen twee katholieke gelovigen gewoonlijk plaats tijdens de heilige Mis, wegens de band van alle sacramenten met het paasmysterie van Christus. In de Eucharistie komt de gedachtenis van het Nieuwe Verbond tot stand, waarin Christus zich voor altijd heeft verenigd met de kerk, zijn geliefde bruid, voor wie Hij zich heeft overgeleverd.”
“Aangezien de liturgische viering van het Huwelijk een sacramentele daad van heiliging is, moet zij (...) uit zichzelf geldig, waardig en vruchtbaar zijn. Het is dus passend dat toekomstige echtgenoten zich door het ontvangen van het Boetesacrament op de viering van hun Huwelijk voorbereiden.”
“In de epiklese [opmaat naar de consecratie] van dit Sacrament ontvangen de echtgenoten de Heilige Geest als liefdesgemeenschap tussen Christus en de Kerk. Hij is het zegel van hun verbond, de altijdstromende bron van hun liefde, de kracht waardoor hun trouw wordt vernieuwd.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1621-1624)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
· De liefde die tot het huwelijk en tot het gezin leidt kan ook een weg naar God zijn, een schitterende weg, een roeping, een wijze van volledige toewijding aan de Heer. Probeer jullie werk zo volmaakt mogelijk te doen, heb ik net gezegd, doe die kleine dingen van elke dag met liefde, ontdek - ik herhaal het - dit goddelijke iets dat in het kleine ligt opgesloten. (Gesprekken, 121)
5. Wat is het essentiële aspect van de huwelijksviering? Wat is huwelijkse instemming?
“De hoofdpersonen van het huwelijksverbond zijn een gedoopte man en een gedoopte vrouw, vrij om het Huwelijk te sluiten, die in vrijheid hun instemming geven. "Vrij zijn" betekent:
- niet onder dwang handelen;
- niet belet zijn door een wet van de natuur of van de Kerk.”
“De Kerk beschouwt de instemming (consensus) die de echtgenoten uitwisselen als het onontbeerlijk element ‘waardoor het Huwelijk tot stand komt’. Zonder instemming is er geen huwelijk.”
“De instemming bestaat uit een ‘menselijke daad waardoor de echtgenoten zich wederzijds geven en ontvangen’: ‘Ik aanvaard je als mijn vrouw. Ik aanvaard je als mijn man’. Deze instemming die beide echtgenoten met elkaar verbindt, komt tot voltooiing doordat beiden ‘één vlees worden.’”
“De instemming moet een daad van de wil van elk van beide partijen zijn, vrij van dwang of ernstige vrees van buitenaf. Door geen enkele menselijke macht kan deze instemming vervangen worden. Als deze vrijheid ontbreekt, is het huwelijk ongeldig.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1625-1627)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
· Liefhebben is - het koesteren van slechts één verlangen, leven voor de beminde persoon; niet meer jezelf toebehoren; vrij en blij, met ziel en hart, onderworpen zijn aan de wil van een ander - die tegelijkertijd je eigen wil is. (De Voor, 797)
· Nooit heb je je vrijer gevoeld dan nu, nu je vrijheid is doortrokken met liefde en onthechting, zekerheid en ongewisheid: omdat je in niets meer op jezelf vertrouwt en in alles op (De Voor, 787)
· Ik laat geen gelegenheid voorbij gaan om aan de mensen die God geroepen heeft om een gezin te stichten, te zeggen dat ze altijd moeten proberen elkaar met dezelfde blijde liefde tegemoet te treden als met de liefde die ze als verloofden voor elkaar hadden. Wat een armzalige opvatting van het huwelijk, dat een sacrament, een ideaal en een roeping is, hebben mensen die denken dat de liefde verdwenen is als de zorgen en de moeilijkheden beginnen die het leven nu eenmaal met zich meebrengt. Juist dan wordt de liefde sterker. Zelfs groot leed en tegenspoed kunnen de echte liefde niet doden. Integendeel, het offer dat je samen edelmoedig brengt maakt de band alleen maar hechter. In de heilige Schrift lezen we: Aquae multae - de vele moeilijkheden van fysieke en morele aard - non potuerunt extinguere caritatem, kunnen de liefde niet doden (Hoogl. 8,7). (Gesprekken, 91)
6. Kan het sacrament van het huwelijk nietig zijn?
Bij gebrek aan vrijheid (of om andere redenen die het huwelijk nietig maken), kan de Kerk, na onderzoek van de situatie door een bevoegde kerkelijke rechtbank, “het huwelijk nietig verklaren”, dit wil zeggen “vaststellen dat het huwelijk nooit heeft bestaan”.
“Opdat het jawoord van de echtgenoten een vrije en verantwoordelijke daad is, en het huwelijksverbond, zowel vanuit menselijk als vanuit christelijk oogpunt, een stevige en duurzame grondslag heeft, is een voorbereiding op het huwelijk van allerhoogst belang.”
Het voorbeeld en de leer van ouders en families zijn de bevoorrechte manier om deze voorbereiding te doen.
“De zielzorgers en de Christelijke gemeenschap spelen als ‘huisgenoten van God’ een onontbeerlijke rol in de overdracht van de menselijke en Christelijke waarden van het huwelijk en het gezin. Vooral in onze tijd is dit belangrijk gezien het feit dat vele jongeren komen uit gebroken gezinnen die niet meer voldoende borg kunnen staan voor deze initiatie.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1629-1632).
Mediteer met de heilige Jozefmaria
· Op onze aardse weg is lijden de toetssteen van de liefde. Je zou kort en bondig kunnen zeggen dat het huwelijk licht- en schaduwzijden kent. Aan de ene kant is er de vreugde zich geliefd te weten, het verlangen een gezin te stichten en het vooruit te brengen, de echtelijke liefde, en de voldoening de kinderen te zien opgroeien. Aan de andere kant is er verdriet en tegenslag, de tijd die zijn tol eist van het lichaam en het karakter dreigt te verzuren, de schijnbare grauwheid van de dagen die steeds hetzelfde lijken. (Christus komt langs, 24)
· Wie echter denkt dat het met de liefde en het geluk gedaan is als er moeilijkheden komen, heeft een armzalige voorstelling van het huwelijk en van de menselijke liefde. Juist dan komen we bij de kern van de menselijke gevoelens, juist dan wordt de overgave en tederheid sterker en blijkt er een echte en diepe liefde te zijn die sterker is dan de dood (zie Hoogl. 8, 6). (Christus komt langs, 24)
· De gehuwden zijn geroepen hun huwelijk te heiligen en door deze verbintenis heilig te worden. Ze zouden een grote fout begaan als zij hun geestelijk leven voor een groot deel buiten hun gezinsleven zouden opbouwen. Het gezinsleven, de relatie in het huwelijk, de zorg voor de kinderen en hun opvoeding, de inzet om het gezin financieel te onderhouden en vooruit te brengen, het contact met andere mensen, aan dit alles wat zo menselijk en zo gewoon is, moeten Christelijke echtparen een bovennatuurlijk karakter geven. (Christus komt langs, 23)
7. Welke uitwerking heeft het sacrament van het huwelijk?
“De instemming waardoor beide echtgenoten zich wederzijds geven en ontvangen, wordt door God zelf bezegeld (vgl. Mc 10,9). Uit hun verbond ‘ontstaat een instelling die naar Gods ordening blijvend is, ook ten overstaan van de maatschappij’. Het verbond van de echtgenoten voegt zich in het verbond van God met de mensen: ‘De echte huwelijksliefde wordt opgenomen in de goddelijke liefde’.”
“De huwelijksband wordt dus door God zelf tot stand gebracht, zodat het Huwelijk dat tussen gedoopten aangegaan en voltrokken is, nooit ontbonden kan worden. Deze band is het resultaat van een vrije menselijke daad van de echtgenoten en van de voltrekking van het Huwelijk. Hij is een realiteit die voortaan onherroepelijk is en die de oorsprong is van een verbond waarvoor de trouw van God borg staat. De Kerk is niet bij machte zich tegen deze beschikking van de goddelijke wijsheid uit te spreken.”
“De genade die eigen is aan het sacrament van het Huwelijk is bestemd om de liefde van de echtgenoten te vervolmaken en hun onverbrekelijke eenheid te versterken. Door deze genade ‘helpen zij elkaar tot heiliging in het echtelijk leven en in het aanvaarden en opvoeden van hun kinderen’.”
“Christus is de bron van deze genade. ‘Zoals God eertijds zijn volk tegemoet is gegaan in een verbond van liefde en trouw, zo komt nu de Verlosser van de mensen en de Bruidegom van de kerk de christelijke echtgenoten tegemoet in het Sacrament van het Huwelijk’. Hij blijft hun nabij, geeft hun de kracht Hem te volgen door hun kruis op te nemen, weer op te staan wanneer zij struikelen, elkaar te vergeven, elkaars lasten te dragen, ‘elkaar onderdanig te zijn uit ontzag voor Christus’ (Ef. 5, 21) en elkaar te beminnen met een bovennatuurlijke, fijngevoelige en vruchtbare liefde. In de vreugde van hun liefde en gezinsleven geeft Hij hun reeds hier op aarde een voorsmaak van het bruiloftsmaal van het Lam.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1639-1642)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
· Het is belangrijk dat de echtgenoten de waardigheid van hun roeping duidelijk zien en beseffen dat zij door God geroepen zijn om juist door de menselijke liefde tot Zijn goddelijke Liefde te komen; dat Hij ze van eeuwigheid heeft uitgekozen om door het voortbrengen en opvoeden van hun kinderen aan de goddelijke scheppingskracht deel te nemen. En dat de Heer van hen verwacht dat hun huis en hun hele gezinsleven een getuigenis van alle Christelijke deugden worden. (Gesprekken, 93)
· Het huwelijk, ik blijf het steeds maar herhalen, is een prachtige, grandioze weg naar God. En, zoals al het goddelijke in ons, heeft ook het huwelijk concrete manieren, waarin de medewerking met de genade, de edelmoedigheid, de overgave en de dienstvaardigheid tot uitdrukking komen. De goddelijke liefde, die ons leven moet bepalen, is onverenigbaar met het egoïsme in al zijn verschijningsvormen. (Gesprekken, 93)
8. Kan het huwelijk echt een leven lang duren?
"Het totale karakter van de echtelijke liefde omvat alle componenten van de persoon: appèl van het lichaam en van het instinct, kracht van het gevoel en van de affectiviteit, aspiratie van de geest en van de wil. Deze liefde streeft naar een diep persoonlijke eenheid die, boven de vereniging in een vlees uit, een van hart en ziel maakt; zij vereist de onontbindbaarheid en de trouw aan de wederzijdse definitieve overgave en stelt zich open voor de vruchtbaarheid. Kortom, het gaat om de normale kenmerken van iedere natuurlijke huwelijksliefde, maar met een nieuwe zin; kenmerken die de Christelijke huwelijksliefde niet alleen zuivert en bevestigt, maar zodanig verheft dat ze uitdrukking worden van echt Christelijke waarden." (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1643)
“Krachtens haar aard zelf eist de liefde van de echtgenoten eenheid en onontbindbaarheid van hun personengemeenschap, die alle terreinen van hun leven omvat: ‘Zij zijn dus niet langer twee, een vlees als zij geworden zijn’ (Mat. 19, 6). ‘Zij zijn geroepen om voortdurend te groeien in eenheid door de trouw waarmee zij zich dagelijks houden aan hun huwelijksbelofte zich totaal aan elkaar te geven’. Deze menselijke gemeenschap wordt bevestigd, gelouterd en voltooid door de gemeenschap in Jezus Christus, die geschonken wordt door het Sacrament van het Huwelijk. Ze wordt verdiept door een gemeenschappelijk geloofsleven en een gezamenlijk ontvangen van de Eucharistie.”
“De gelijke persoonswaarde van vrouw en man, die haar uitdrukking behoort te vinden in een wederzijdse onvoorwaardelijke liefde, is een duidelijk teken van de door God gewilde eenheid van het huwelijk. Polygamie is tegengesteld aan deze gelijkwaardigheid en aan de huwelijksliefde die uniek en exclusief is.”
“Krachtens haar aard zelf eist de huwelijksliefde van de echtgenoten een onschendbare trouw. Dit volgt uit het feit dat de echtgenoten zich wederzijds aan elkaar geven. Liefde wil definitief zijn.”
“Het diepste motief vindt men in de trouw van God aan zijn verbond, van Christus aan zijn kerk. Het Sacrament van het Huwelijk maakt de echtgenoten bekwaam deze trouw tegenwoordig te stellen en ervan te getuigen. Door het Sacrament ontvangt de onontbindbaarheid van het huwelijk een nieuwe en diepere zin.”
“Het kan moeilijk of zelfs onmogelijk lijken zich voor het leven aan een mens te binden. Daarom is het ook zo belangrijk de blijde boodschap te verkondigen dat God ons bemint met een definitieve en onherroepelijke liefde, dat de echtgenoten aan deze liefde deelhebben dat zij erdoor gedragen en gesteund worden, en dat zij door hun trouw getuigen mogen zijn van Gods trouwe liefde.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1644-1648)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
· Wat de kuisheid in het huwelijk betreft, verzeker ik alle echtparen dat ze niet bang moeten zijn om elkaar hun liefde te tonen. Integendeel, het is immers de basis van hun gezinsleven. Wat God van hen vraagt is dat ze respect voor elkaar hebben, dat ze loyaal zijn in de omgang met elkaar, dat ze fijngevoelig, onbevangen en eenvoudig zijn. Ik wil hen ook zeggen dat de intieme huwelijksomgang waardig is als het een blijk is van echte liefde, en dus open staat voor vruchtbaarheid, voor kinderen. (Christus komt langs, 25)
· De kuisheid in de echtelijke liefde maakt het intieme huwelijksleven authentiek. Man en vrouw begrijpen elkaar en voelen zich één. Als het goddelijk geschenk van de seksualiteit echter wordt misbruikt gaat de intimiteit verloren en kunnen man en vrouw elkaar niet meer onbevangen in de ogen zien. (Christus komt langs, 25)
9. Hoe wordt er tegen de komst van kinderen aangekeken?
“De kinderen zijn het mooiste geschenk van het huwelijk en zij dragen in hoge mate bij tot het welzijn van de ouders zelf. God die gezegd heeft: ‘Het is niet goed voor de mens dat hij alleen blijft’ (Gen. 2, 18) en die ‘in het begin de mens als man en vrouw geschapen heeft’ (Mat. 19, 4), wilde de mens op een bijzondere wijze laten deelnemen aan zijn eigen scheppingswerk en heeft daarom man en vrouw gezegend met de woorden: ‘Weest vruchtbaar en vermenigvuldigt u.’”
“Daarom is de echte cultuur van de huwelijksliefde evenals het hele patroon van het gezinsleven dat daaruit groeit, zonder af te doen aan de overige doeleinden van het huwelijk, erop gericht dat echtgenoten van harte bereid zijn mee te werken met de liefde van de Schepper en Verlosser, die door hen voortdurend zijn gezin uitbreidt en verrijkt”.
Hun thuis dag na dag heiligen, met liefde een authentieke gezinsatmosfeer creëren: dat is waar het huwelijk om draait.
“De ouders zijn de eerste en voornaamste opvoeders van hun kinderen. In deze zin is de dienstbaarheid aan het leven de meest wezenlijke taak van het Huwelijk en het gezin.”
“De echtgenoten aan wie God niet gegeven heeft kinderen te hebben, kunnen menselijk en Christelijk gesproken toch een zinvol huwelijksleven leiden. Hun huwelijk kan een vruchtbaarheid uitstralen, die zich uit in de liefdadigheid, gastvrijheid en opoffering.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1652-1654)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
· Ik vind het ontroerend dat de apostel het Christelijk huwelijk een sacramentum magnum noemt, een groot sacrament. Ook daar leid ik uit af dat de taak van ouders buitengewoon belangrijk is. (De Smidse, 691)
· Jullie delen in de scheppende macht van God, waardoor de menselijke liefde heilig, edel, goed en een vreugde voor het hart is. Wie - zoals ik en andere mensen - van het huwelijk afzien, doen dat in alle vrijheid, omdat God dat in zijn liefdevolle voorzienigheid zo wil. (De Smidse, 691)
· Luister naar je kinderen en geef hun ook jullie tijd. Laat zien dat je vertrouwen in ze hebt. Geloof wat ze je zeggen, ook als ze wel eens liegen. Schrik niet als ze opstandig worden; jullie zijn dat op hun leeftijd waarschijnlijk ook geweest. Kom je kinderen tegemoet en bid voor hen. Als je Christelijk handelt, kun je er zeker van zijn dat ze onbevangen met hun natuurlijke nieuwsgierigheid naar jullie komen, in plaats van met hun vragen naar een of andere kwajongen te gaan. Ze zullen met oprechtheid reageren op jullie vertrouwen en vriendschap. En ook al zal er wel eens ruzie en onbegrip zijn, er is vrede in het gezin, er is Christelijk leven. (Christus komt langs, 29)
10. Waar verwijst de uitdrukking “huiskerk” naar?
“Christus wilde geboren worden en opgroeien in het heilig huisgezin van Jozef en Maria. De Kerk is niets anders dan ‘het huisgezin van God.’”
“Heden ten dage zijn gelovige gezinnen, als haarden van levend en stralend geloof in een wereld die vaak vreemd of zelfs vijandig staat tegenover het geloof, van het allerhoogste belang. Daarom noemt het Tweede Vaticaans Concilie het gezin volgens een oude uitdrukking ecclesia domestica (huiskerk). In het gezin zijn ‘de ouders door woord en voorbeeld voor hun kinderen de eerste geloofsverkondigers.’”
“Dit is de bevoorrechte plaats waar het in de doop verleende priesterschap van de huisvader, de moeder, de kinderen en van alle leden van het gezin, uitgeoefend kan worden ‘in het ontvangen van de Sacramenten, in het gebed en de dankzegging, in het getuigenis van een heilig leven, in de onthechting en de daadwerkelijke liefde.’ De huiselijke haard is bijgevolg de eerste school voor het Christelijk leven en ‘een school voor een rijkere menselijkheid’. Hier leert men de volharding en de vreugde in het werk, de broederliefde, de edelmoedige, zelfs herhaalde vergeving en vooral de goddelijke eredienst door het gebed en de opoffering van zijn leven.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1655-1657)
Mediteer met de heilige Jozefmaria
· Geloof en hoop zullen blijken uit de kalmte waarmee ze de grote en kleine problemen die er in ieder gezin zijn belichten; uit de moeite die ze doen om hun eigen plichten te vervullen. Als alles door de liefde wordt gedragen, zullen vreugde en verdriet met elkaar worden gedeeld; dan kan men met een glimlach de eigen zorgen opzij zetten om er voor de anderen te zijn; dan luistert men naar de echtgenoot of echtgenote en de kinderen en laat men zien echt van hen te houden en hen te begrijpen; dan stapt men over onbelangrijke kleine meningsverschillen heen — waar het egoïsme enorme bergen van kan maken — en kan men veel liefde leggen in de kleine diensten waaruit het dagelijks leven in een gezin bestaat. (Christus komt langs, 23)
- Waar het om gaat is iedere dag weer opnieuw het gezinsleven te heiligen en er met een fijngevoelige liefde een huiselijke sfeer te scheppen. Daar zijn veel Christelijke deugden voor nodig. In de eerste plaats de goddelijke deugden, en vervolgens alle andere: verstandigheid, trouw, oprechtheid, nederigheid, werklust, blijheid… Maar nu we het over het huwelijk en het huwelijksleven hebben, moeten we om te beginnen over de liefde tussen de echtgenoten spreken. (Christus komt langs, 23)
- Met dankbaarheid en met kinderlijke trots kan ik zeggen dat ik ook nu nog 's morgens en 's avonds hardop de gebeden opzeg die ik als kind van mijn moeder geleerd heb. Ze brengen mij bij God en herinneren mij eraan met hoeveel liefde men mij bij mijn eerste stappen op weg naar Christus geholpen heeft. En als ik aan God de beginnende dag opdraag of Hem dank voor de afgelopen dag, vraag ik dat Hij het hemelse geluk vergroot van hen van wie ik bijzonder veel houd, en dat Hij ons later voor altijd bij zich mag samenbrengen. (Gesprekken, 103)
11. Staat de Kerk scheiding van echtgenoten toe?
“Er bestaan echter situaties waarin het echtelijk samenleven om uiteenlopende redenen praktisch onmogelijk wordt. In zulke gevallen staat de Kerk een fysieke scheiding van de echtgenoten en beëindiging van het echtelijk samenleven toe. Voor God blijven ze echter elkaars man en vrouw; het staat hun niet vrij om een nieuwe verbintenis aan te gaan. Indien mogelijk is in deze moeilijke situatie verzoening de beste oplossing. De Christelijke gemeenschap wordt ertoe geroepen deze personen te helpen hun situatie op Christelijke wijze te beleven in trouw aan hun huwelijksband die onontbindbaar blijft.” (Catechismus van de Katholieke Kerk, 1649)