De Eucharistieviering Begrijpen en Beleven

Hoe kunnen we vruchtbaar deelnemen en ons hele leven baseren op de Heilige Mis? Een stapsgewijze uitleg van de onderdelen van de Mis.

David Iliff | CC BY-SA 3.0

Hieronder volgen fragmenten uit verschillende gepubliceerde werken waarin de liturgische riten van de Mis worden verhelderd, om het sacrament van de Eucharistie beter te begrijpen en op een “volledige bewuste en actieve” manier deel te nemen (Tweede Vaticaans Concilie, Sacrosanctum Concilium, nrs. 14 en 48).


Summary

1. Intrede Antifoon

2. De Boeteritus

3. Het Gloria

4. Openingsgebed

5. Lezingen en de Geloofsbelijdenis

6. Gebed over de gaven

7. Het Eucharistisch gebed

8. De Consecratie

9. Het Onze Vader

10. De Vredewens

11. Het Lam Gods

12. Gebed na de Communie en Slotriten


1. Intrede Antifoon

“De priester gaat naar het altaar van God,naar God die onze jeugd verblijdt. De heilige Mis begint met een vreugdezang, want God is aanwezig. Die vreugde uit zich vol eerbied en liefde in de kus op de altaartafel, een symbool van Christus en een herinnering aan de heiligen; het is een kleine, maar geheiligde plaats, omdat hier het heilig sacrament dat een oneindige werkzaamheid heeft, voltrokken wordt.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)

“We komen aan bij de kerk en bereiden ons voor om het grootste mysterie van ons geloof te vieren. Op tijd komen is een zeker teken van liefde voor de Heilige Mis.” (Para preparar, vivir y agradecer la Misa, Cobel Ediciones)


2. De Boeteritus

“In de schuldbelijdenis komen we voor onze onwaardigheid te staan, niet door een abstracte herinnering aan onze schuld, maar door ons onze zonden en fouten voor de geest te halen. Daarom herhalen wij: Kyrie eleison, Christe eleison, Heer, ontferm U over ons; Christus, ontferm U over ons. Als de vergiffenis die we nodig hebben afhankelijk zou zijn van onze verdiensten, dan zou er op dat moment een bitter verdriet in ons opkomen. Maar aangezien Hij goed is krijgen we door de barmhartigheid van God vergiffenis, en we loven Hem dan ook onmiddellijk door het Gloriain te zetten: Want Gij alleen zijt de Heilige, Gij alleen de Heer, Gij alleen de Allerhoogste, Jezus Christus, met de heilige Geest, in de heerlijkheid van God de Vader.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)


3. Het Gloria

“We loven God en erkennen zowel Zijn heiligheid als onze behoefte aan Hem. Het Gloria is als een vreugdekreet tot God, tot de gehele Drie-eenheid.” (Para preparar, vivir y agradecer la Misa, Cobel Ediciones)

“Vanuit de erkenning van onze nietigheid – ja zelfs van ons zondaar-zijn, dat vergeving behoeft – gaan we over tot het verkondigen van de grootheid van de driemaal heilige God. Onze tong schiet te kort om de juiste woorden te vinden om de erkenning uit te drukken die God toekomt, en we heffen onze lofprijzing aan voor al het goede dat we hebben ontvangen.”
(De Heilige Mis beleven [Vivir la Santa Misa], bisschop Javier Echevarría, Rialp)


4. Het Openingsgebed

“De priester bidt dit gebed tot de Vader namens heel het volk van God. De priester last hier een moment van stilte in om onze eigen intenties in herinnering te roepen bij het opdragen van dit misoffer. We zouden van dit moment gebruik moeten maken om specifieke intenties voor ogen te houden. Vergeet niet dat juist in de Mis alle problemen worden opgelost, want God schenkt ons alles wat we vragen wanneer dat gepaard gaat met het offer van zijn Zoon.” (Para preparar, vivir y agradecer la Misa, Cobel Ediciones)


5. Lezingen en de Geloofsbelijdenis

"De Mis bestaat uit twee delen: de Liturgie van het Woord en de Liturgie van de Eucharistie, die zo nauw met elkaar verbonden zijn dat zij een enkele daad van eredienst vormen." (Romeins Missaal, Algemene Inleiding, 28)

“Wij luisteren in de lezingen naar de woorden van de heilige Schrift. Ze zijn het licht van de heilige Geest die in menselijke taal tot ons spreekt, zodat ons verstand kan kennen en overwegen, onze wil gesterkt wordt en we tot daden overgaan. Want wij zijn één volk dat één geloof belijdt, één credo, één volk verenigd in de eenheid van de Vader, de Zoon en de heilige Geest.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)


6. Gebed over de gaven

“Dan komt de offerande: het brood en de wijn, gaven van de mensen. Veel is het niet, maar ze gaan samen met ons gebed: Aanvaard, Heer, onze vernederde geest en ons rouwmoedig hart, en laat heden ons offer zó voor uw aangezicht komen, dat het U behaagt, Heer God. Opnieuw komt de gedachte aan onze ellende boven en het verlangen dat alles wat wij de Heer nu aanbieden, rein en gezuiverd mag zijn: Ik zal mijn handen wassen, ik houd van de waardigheid van uw huis.”

“Al voor de handwassing hebben we de heilige Geest aangeroepen en Hem gevraagd het offer te zegenen dat in zijn heilige naam wordt opgedragen. Na de reiniging richten wij ons tot de Drie-eenheid — Suscipe, Sancta Trinitas – met de vraag om wat wij Hem aanbieden te aanvaarden ter gedachtenis aan het leven, het lijden, de verrijzenis en de hemelvaart van Christus, ter ere van Maria, altijd Maagd, en ter ere van alle heiligen.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)


7. Het Eucharistisch gebed

“Nu komen we met het kinderlijk vertrouwen waarmee we God onze algoede Vader noemen bij de canon, het eucharistisch gebed. We bidden tot Hem voor de Kerk en voor allen in de Kerk, voor de paus, voor onze familie, voor onze vrienden en bekenden. En omdat de katholiek een hart heeft dat naar allen uitgaat, bidt hij voor de hele wereld, want niets mag van zijn vurige ijver worden buitengesloten. En opdat de smeekbede wordt aangenomen, herinneren wij aan onze gemeenschap met de allerheiligste Maagd Maria en met een handvol mensen die de eersten waren die Christus volgden en voor Hem zijn gestorven.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)


8. De Consecratie

“Quam oblationem,gewaardig U... Het moment van de consecratie nadert. Nu, in de heilige Mis, is het opnieuw Christus die door de priester handelt: Dit is mijn Lichaam. Dit is de kelk van mijn Bloed. Jezus is nu onder ons! Met de transsubstantiatie wordt de oneindige goddelijke dwaasheid die door de liefde wordt ingegeven, hernieuwd. Als dat ogenblik straks weer nadert, kan ieder van ons in zijn hart tegen Onze Lieve Heer zeggen dat niets ons van Hem zal kunnen scheiden en dat zijn bereidwilligheid om zich geheel weerloos over te leveren onder de fragiele gedaanten van brood en wijn, ons tot zijn vrijwillige slaven heeft gemaakt: praesta meae menti de te vivere, et te illi simper dulce sapere, wil in mijn geest uw leven storten, in U ook steeds mijn vreugde doen zijn (Hymne Adoro te devote).”

“Er volgen nog meer smeekgebeden, want wij mensen zijn doorgaans geneigd om te vragen. Dit keer is het voor onze overleden broeders en zusters, voor onszelf. Hier kunnen wij onze ontrouw en ellende bij insluiten. Het is een zware last, maar Hij wil die voor ons en met ons dragen. Het eucharistisch gebed eindigt met het opnieuw aanroepen van de allerheiligste Drie- eenheid: Per Ipsum, et cum Ipso, et in Ipso..., door Christus, met Christus en in Christus, komt U, God almachtige Vader in de eenheid van de heilige Geest alle eer en glorie toe, door alle eeuwen der eeuwen.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)


9. Het Onze Vader

“Jezus is de Weg, de Middelaar. In Hem is alles! Buiten Hem is niets! In Christus en door Hem onderwezen durven wij de almachtige God onze Vader te noemen. Hij, die hemel en aarde gemaakt heeft, is een liefdevolle Vader die er op wacht dat we steeds weer met de houding van de verloren zoon naar Hem terugkeren.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)


10. De Vredewens

“Het versterken van de broederlijke banden met alle zielen helpt ons om op vruchtbare wijze met Jezus in de Eucharistie één te worden. Op die manier vergroten we de eendracht van alle mensen, waar de Kerk in de Heilige Mis om vraagt.” (De Heilige Mis beleven, mgr. Javier Echevarría, Rialp)


11. Het Lam Gods

“Ecce Agnus Dei... Domine, non sum dignus... Zie het Lam Gods... Heer, ik ben niet waardig. We gaan de Heer ontvangen. Bij de waardige ontvangst van belangrijke personen hoort verlichting, muziek en feestelijke kleding. Maar hoe kunnen we onze ziel voorbereiden op de komst van Christus? Hebben we er wel eens over nagedacht wat we zouden doen als we Hem maar een keer in ons leven zouden kunnen ontvangen?”

“In mijn kinderjaren was de praktijk van de veelvuldige communie nog niet algemeen. Ik herinner me heel goed hoe men zich daar naar lichaam en ziel op voorbereidde. Men deed zijn beste kleren aan, men was schoon en goed gekamd, gebruikte misschien een beetje parfum... Dat waren attenties van mensen die verliefd zijn en die weten hoe ze met een fijne en sterke liefde aan liefde kunnen beantwoorden.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)


12. Gebed na de communie en slotriten

“De heilige Mis eindigt met Christus in onze ziel. De zegen van de Vader, de Zoon en de heilige Geest begeleidt ons de hele dag bij onze eenvoudige en gewone taak om alle nobele bezigheden van de mens te heiligen.”

“Door de heilige Mis zullen jullie leren hoe je met elk van de drie goddelijke Personen omgaat: met de Vader, die de Zoon voortbrengt; met de Zoon, die door de Vader wordt voortgebracht; en met de heilige Geest, die uit beiden voortkomt. Tot welk van de drie Personen we ons ook richten, we richten ons steeds tot de ene God. En als wij ons tot de Drie in de Drie-eenheid richten, richten we ons ook tot de enige en ware God. Houd van de Mis, mijn kinderen, houd van de Mis. Ga vol verlangen ter communie, ook al ben je innerlijk koud, ook al zit het gevoel niet mee. Ontvang Hem met geloof, met hoop en brandend van liefde.” (De Eucharistie, Mysterie van Geloof en Liefde, Homilie van de heilige Jozefmaria, gehouden op Witte Donderdag)

“We danken Jezus dat we Hem hebben mogen ontvangen, en we vragen Hem om ons te helpen in gemeenschap met Hem te leven.” (Para preparar, vivir y agradecer la Misa, Cobel Ediciones)