Mgr. Fernando Ocáriz, Prelaat van het Opus Dei, brengt een pastorale reis door Midden-Amerika. Deze reis startte mete en bezoek aan Guatemala-Stad (4 tot en met 9 augustus). Van 10 tot en met 12 augustus bezocht hij de steden San Pedro Sula en Tegucigalpa (Honduras). Van 13 tot en met 15 augustus was hij in El Salvador, het laatste deel van zijn reis.
- Donderdag 13 augustus. Ontmoeting met gezinnen.
- Vrijdag 14 augustus. Bezoek aan de Simará-stichting en bijeenkomst met jonge vrouwen.
- Zaterdag 15 augustus. Tweede ontmoeting met jongeren.
Zie voor mee momenten van de reis onze Instagram-pagina.
Galería de fotos
Zaterdag 15 augustus. Tweede bijeenkomst met jongeren
De laatste bijeenkomst met de Prelaat van het Opus Dei in El Salvador vond plaats in het Colegio Lamatepec. Aan het begin herinnerde de Vader zijn toehoorders in eenvoudige bewoordingen aan de kern van het christelijke leven: “Het gaat niet alleen om ideeën; het gaat om iemand, Jezus Christus, die ons stuk voor stuk kent en ons persoonlijk liefheeft.”
Neto verwelkomde de Vader en vertelde dankbaar over een uitnodiging die hij enige tijd geleden had ontvangen voor een workshop in het vormingscentrum La Lomita, en hoe die dagen zijn leven hadden veranderd. De Vader sloot zich bij die gedachte aan en sprak over het belang van dankbaarheid: “Dankbaarheid is iets dat ons overstijgt. Het is iets bovennatuurlijks: dankbaarheid betonen aan mensen en dankbaarheid betonen aan God.”
Jesús, een eerstejaars leerling van het Colegio Citalá en nu geassocieerde van het Opus Dei, vertelde hoe hij zijn weg had gevonden door lijstjes met voor- en nadelen op te stellen. Voor hem waren de redenen om ‘ja’ te zeggen ontelbaar, maar hij kon geen enkel overtuigend ‘nee’ vinden. Toen hij zijn twijfel uitte over hoe hij de samenleving van binnenuit kon veranderen zonder zich te laten meeslepen door het negatieve, gaf de Vader hem een heel duidelijk richtpunt: “Het apostolaat midden in de wereld is vriendschap. Wanneer de omgeving vijandig is, moeten we denken zoals de eerste christenen: mensen benaderen door persoonlijk contact, geduld en veel gebed.”
Wenceslao, van het cultureel centrum El Molino in Santa Ana, ontving dit jaar tijdens de paaswake de sacramenten van de christelijke initiatie. “Vanaf die dag kan ik zeggen dat ik een zoon van God ben”, zei hij, en hij wilde weten hoe hij die vreugde elke dag in stand kon houden. De Vader antwoordde: “Weten dat je een zoon van God bent, brengt vreugde. We zijn niet alleen.” En om die gave te bewaren, raadde hij hem aan vol vertrouwen te herhalen: “Heer, ik geloof dat U van mij houdt, maar vermeerder mijn geloof.”
Vervolgens vertelde Mateo over een jeugdherinnering over hoe hij gepest werd, en hoe hij, hoewel hij God op dat moment niet dicht bij zich had gevoeld, later begreep dat de Heer hem nooit in de steek had gelaten. De Vader moedigde hem aan om zich bewust in te spannen om te vergeven, en legde uit dat het feit of we dat doen of niet, bepalend is voor ons vermogen om te vergeven. “Het meest goddelijke in ons leven is mensen te vergeven die ons pijn hebben gedaan,” voegde hij eraan toe.
De vrijgevigheid van de jongeren kwam duidelijk naar voren bij Juan Pablo, die vertelde dat hij in januari naar het seminarie gaat om zijn roeping te onderscheiden, nadat hij tijdens bezoeken aan gemeenschappen in nood had ontdekt hoe groot de behoefte aan priesters is. Hij vroeg om gebeden voor zijn trouw, en voor degenen die bang zijn om die stap te zetten.
Te midden van liedjes en gelach vermaakte Jonathan iedereen door te vertellen hoe hij die ochtend had geprobeerd een gratis AI-tool te gebruiken om aanbevelingen voor pupusas voor de Vader te vinden, maar uiteindelijk “tegen zichzelf had zitten praten” omdat het abonnement was verlopen. Hij maakte optimaal gebruik van deze anekdote en vroeg hoe we in zo’n technologisch tijdperk echt menselijk kunnen blijven. De Vader glimlachte en gaf hem een antwoord dat zowel diepzinnig als eenvoudig was: “Wat technologie je niet kan geven, is liefde.” Hij adviseerde hen daarom om “veel waarde te hechten aan persoonlijke relaties”, die door technologie niet kunnen worden vervangen.
Cecilio, een geassocieerde van het Werk, overhandigde de Vader een origami torogoz (de nationale vogel van El Salvador) en legde de betekenis ervan uit: net zoals papier wordt omgevormd tot iets moois wanneer het met tijd, geduld en vaardige handen wordt gevouwen, is niemand van ons ‘slechts papier’ in de handen van God. Het was een beeld dat de geest van de jonge Salvadoranen treffend weergeeft: hoe zij zich, vouw na vouw, door God willen laten veranderen totdat zij ontdekken wat Hij van elk van hun levens wil maken.
Op het einde van de bijeenkomst sprak Justin namens alle aanwezigen: “Vader, als u slechts één boodschap zou kunnen achterlaten voor de jongeren van El Salvador, wat zou die dan zijn?” Het antwoord kwam onmiddellijk en hartelijk: “Dat jullie veel bidden voor de Kerk en voor de Paus.” Met dit belangrijke verzoek, en na zijn hartelijke zegen te hebben ontvangen, kwam er een einde aan een pastorale reis door Midden-Amerika.
De komende dagen zal de Vader in het vormingscentrum Altavista in Guatemala verblijven, waar hij zich zal voorbereiden op zijn reis naar Uruguay, die van 22 tot en met 27 augustus zal plaatsvinden.
Vrijdag 14 augustus. Bezoek aan de Simará-stichting en bijeenkomst met jonge vrouwen
Op de tweede dag van het bezoek van de Prelaat van het Opus Dei aan El Salvador bracht Mgr. Fernando Ocáriz een bezoek aan de Siramá-Stichting, waar hij deelnam aan een bijeenkomst vol persoonlijke getuigenissen. Tijdens het bezoek kon hij kennis maken met het werk van de leerlingen en wat tijd doorbrengen met de kinderen van het Centrum voor Kleuteropvang (CAPI), die hem verwelkomden met een lied ter ere van de heilige Jozefmaria.
Een van de eerste momenten van het bezoek was de projectie van een video over het bezoek van bisschop Javier Echevarría aan Siramá in 2014, waarin hij de hoop uitsprak dat het project door gebed en inzet zou blijven groeien. Als reactie hierop benadrukte Mgr. Ocáriz hoe belangrijk het is dat de vorming en het onderwijs die in de instelling worden gegeven, ook thuis, in de huisgezinnen, worden voortgezet.
De familie Alas vertelde over de moeilijke gezondheidsperiode die zij met hun zoon, een leerling van CAPI, hebben doorgemaakt, en hoe zij bij Siramá zowel menselijke als spirituele steun hebben gevonden. De Vader herinnerde hen eraan dat gebed altijd doeltreffend is en dat, zelfs als we niet krijgen waar we om vragen, “God altijd bij ons is”.
Tijdens het bezoek was er ook tijd om meer te weten te komen over enkele vormingsprojecten. Merlyn presenteerde een dessert dat de studenten in samenwerking met een restaurant hadden bereid en vertelde haar eigen verhaal. Ze legde de Vader uit dat technische opleiding weliswaar belangrijk is, maar dat wat zij het meest waardeert aan Siramá de menselijke vorming is die de leerlingen krijgen, omdat dat de sleutel is tot echte verandering in hun leven.
Mariely vertelde hoe ze in Chili het Opus Dei had leren kennen en hoe ze, nadat ze naar El Salvador was verhuisd, manieren zocht om het contact weer op te pakken. Uiteindelijk leerde ze via de maatschappelijke activiteiten van haar universiteit de Siramá-stichting kennen en ontdekte ze later haar roeping tot het Werk. “Het vervult me met grote vreugde dat ik u Vader mag noemen”, zei ze.
Een voormalige leerlinge vertelde dat ze jaren geleden ver van God had geleefd, verstrikt in drugs en prostitutie. Toen ze naar Siramá kwam, veranderde haar leven. Ze vroeg de Vader hoe het mogelijk was dat God ondanks dat verleden nog steeds van haar kon houden. Mgr. Ocáriz sprak met haar over Gods oneindige en barmhartige liefde en vertelde over de figuur van de heilige Maria Magdalena, die naast Onze-Lieve-Vrouw aan de voet van het kruis stond. Hij moedigde haar aan om door te zetten en opnieuw te beginnen, zoals de heilige Jozefmaria ons altijd aanmoedigde.
Maria Rosa biedt psychologische ondersteuning bij de stichting en legde uit dat dit werk haar gelukkig maakt, aangezien ze – hoe paradoxaal het ook klinkt – door anderen te helpen zelf ook heel veel terugkrijgt. Ze vroeg hoe ze tijdens haar werk kan steunen op het gebed. De Vader merkte op dat het gebed een diep gevoel van eenheid schept en ons de zekerheid geeft dat God naar ons luistert en ons bijstaat, ook al kunnen we Hem niet met onze ogen zien.
Twee collega’s stelden vragen over hoe het geloof en de liefde voor God in het dagelijks leven kunnen worden doorgegeven. Mgr. Ocáriz moedigde hen aan om een Christelijke vorming te bevorderen die mensen ertoe brengt Jezus Christus te ontdekken. Hij herinnerde er ook aan dat het een dagelijkse opdracht is om te leren elkaar lief te hebben en elkaar te steunen: eenheid tot stand brengen beantwoordt aan een groot verlangen van de Heer, “opdat zij allen één mogen zijn”, zoals de heilige Johannes in het Evangelie schrijft.
Aan het einde van het bezoek zongen de leerlingen een lied dat Mer en haar vader hadden geschreven, en overhandigden ze de Vader namens de school een geschenk. Mgr. Ocáriz nam afscheid en sprak daarbij de volgende wens uit: “Moge God aanwezig zijn in al jullie verwachtingen en dromen.”
Een koffer vol verhalen voor de Vader
Enkele uren later ontmoette de Vader een groep jongeren die deelnemen aan de vorming en de apostolische activiteiten van het Opus Dei in El Salvador. De rode draad van de gesprekken was een koffer vol voorwerpen: een zonnebril, een surfplank, een foto, een oude telefoon, een partituur, een rugzak, een telescoop, een kleine trapladder en zelfs een tafelpoot. Elk voorwerp diende als aanleiding voor een verhaal, een herinnering of een vraag, en zo ontvouwde zich de familiebijeenkomst.
Een van de jonge vrouwen vertelde dat ze de kans had gehad om een tijdje in een ander land door te brengen, waar ze mensen had ontmoet met een heel andere achtergrond en levenswijze dan die van haarzelf. Ondanks die verschillen waren ze elkaar zeer dierbaar geworden en dankzij hen had ze Gods liefde mogen ontdekken. Daarom vroeg ze de Vader hoe ze altijd meer kon vertrouwen op de liefde van God voor ons.
De Vader moedigde haar aan om steeds dichter bij Christus te komen, vooral door het Evangelie en de Eucharistie. Hij raadde haar aan de scènes uit het Evangelie te lezen alsof zij een van de personages was. Hij raadde haar ook aan om dat geestelijk leven de hele dag door voort te zetten en steeds weer opnieuw te beginnen.
Cami legde uit dat, net zoals golven iemand kunnen omverwerpen en meesleuren, een surfplank je helpt om te blijven drijven. Voor haar hadden haar goede vrienden precies die rol gespeeld in moeilijke momenten. Daarom vroeg ze de Vader hoe ze haar angst om te praten over wat haar dwarszit, kon overwinnen.
Hij raadde haar aan om mensen op te zoeken die ze kon vertrouwen en gebruik te maken van de vormingsmiddelen. Hij wees nogmaals op het belang van de oprechtheid die de heilige Jozefmaria onderwees: je openstellen voor anderen, zelfs als sommige dingen gênant aanvoelen, helpt ons om begeleiding te krijgen en ons ook begrepen te voelen.
De hoofdpersoon uit de volgende bijdrage was niet aanwezig. Anto haalde uit de koffer een foto tevoorschijn van Auro, een numeraire die vele jaren bij de Alamar-club had doorgebracht en onlangs was overleden. Anto dacht terug aan de vriendschap die ze ondanks het leeftijdsverschil jarenlang hadden onderhouden. Ze voerden samen gesprekken vol warmte en vorming. Auro vertelde Anto hoe het Werk in El Salvador was begonnen en gaf haar advies over hoe ze een goed mens kon zijn en naar heiligheid kon streven.
Anto wilde vervolgens weten hoe ze trouw kon blijven aan Gods plan. De Vader legde uit dat de roeping tot heiligheid voor iedereen geldt, maar dat God die voor ieder individu op een persoonlijke manier concreet maakt. Hij moedigde haar aan om de Heer moedig te vragen: “Wat wil Je van mij?” Het antwoord ontdek je beetje bij beetje, voegde hij eraan toe, door gebed, begeleiding en een oprecht zoeken naar Gods wil.
De bijeenkomst werd afgesloten met de vraag hoe we, temidden van de eisen van het dagelijks leven, niet mogen vergeten dat we kinderen van God zijn. De Vader herinnerde ons eraan dat we nooit alleen zijn: God houdt van ons, zelfs als we fouten maken, Hij vergeeft ons en moedigt ons aan. “We kunnen altijd gelukkig zijn, zelfs als er lijden is; lijden is verenigbaar met het feit dat God, ondanks alles, van ons houdt en bij ons is”, zei de Vader.
Donderdag 13 augustus. Ontmoeting met gezinnen
“Verjaardagen zijn een mooie gelegenheid om terug te blikken en dank te zeggen. Met deze woorden reageerde Mgr. Fernando Ocáriz op de hartelijke groeten – en een boeket bloemen – van gezinnen in El Salvador, die zijn 55e priesterjubileum, dat op zaterdag 15 augustus valt, alvast wilden vieren.
Het was het begin van een bijeenkomst waarbij vragen en persoonlijke verhalen het gesprek op een natuurlijke manier van het ene onderwerp naar het andere brachten.
De eerste vraag ging over vergeving. De Vader legde uit dat vergeving de kern vormt van de christelijke boodschap, want “waarom kwam Jezus Christus naar de wereld? Bovenal om ons te vergeven.” Aan het Kruis, zo herinnerde hij zich, wendde Christus zich tot God de Vader en vroeg: “Vergeef hun, want zij weten niet wat zij doen.” En dus, zelfs wanneer een belediging woede of afwijzing oproept, “kunnen wij met onze wil altijd vergeven.” De gevoelens, zo legde hij uit, kunnen er weliswaar wat langer over doen om te volgen, maar de wil kan alvast een oprecht besluit nemen om te vergeven.
Stephanie en Sebas, die net getrouwd zijn, vertelden over hun wens om een gezin te stichten waarin God centraal staat, en vroegen hoe zij andere jongeren kunnen helpen de schoonheid van het stichten van een gezin te ontdekken.
De Vader begon met een meer fundamentele vraag: wat bedoelen we eigenlijk met liefde? “Soms hebben mensen een heel beperkt – en soms enigszins verkeerd – beeld van wat liefde is”, zei hij. Het is mogelijk om in een soort ‘voorlopige liefde’ te vervallen, een liefde die slechts standhoudt zolang de omstandigheden gunstig blijven. Maar “liefde, als ze oprecht is, is voor altijd”. Het gaat ook niet simpelweg om de ander lief te hebben om wat hij of zij ons geeft. “De ander zien als iets dat mij voldoening schenkt”, legde hij uit, “maakt deel uit van liefde, maar is niet de essentie ervan.” Die essentie ligt juist in “het welzijn van de ander nastreven.”
Er was ook ruimte voor een gesprek over de verloving. Rodrigo, die zich op zijn huwelijk met Isabel voorbereidt, vroeg de Vader naar die voorbereidingsperiode. Mgr. Ocáriz moedigde hem aan om die periode zonder haast te beleven en de tijd ten volle te benutten om elkaar echt te leren kennen – niet alleen door gemeenschappelijke voorkeuren of interesses te ontdekken, maar ook door te bevestigen dat er “een harmonie bestaat in de fundamentele levensopvattingen”.
Herberth, een opvoeder en grootvader, wilde weten hoe een gezin een ware school van deugden kan worden. Het antwoord van de Vader was eenvoudig: “Word een vriend van je kinderen.” Ouders, zo legde hij uit, zijn niet alleen degenen die opvoeden of grenzen stellen; ze moeten ook een vertrouwensband opbouwen die sterk genoeg is zodat hun kinderen zich vrij voelen om met hun problemen bij hen te komen. “Kinderen moeten zich tot hun ouders kunnen wenden”, zei hij. En die vriendschap is, meer dan welke lange toespraak dan ook, wat het allerbelangrijkste doorgeeft, door het voorbeeld van het leven zelf.
Zijn antwoord kreeg een diepere weerklank toen Evelyn het verhaal van haar man, Edgardo, vertelde. Bij hem werd in 2020 leukemie vastgesteld; hij doorleefde zijn ziekte in nauwe verbondenheid met God, spiritueel begeleid en zich voorbereidend op zijn laatste ontmoeting met Hem. Hij stierf twee maanden na de diagnose. Twee dagen vóór zijn overlijden hadden Evelyn en haar gezin een brief van de Vader ontvangen, geschreven als antwoord op een brief die zij Hem hadden gestuurd. In de zekerheid dat Edgardo nu in de hemel is, wilde Evelyn de Vader bedanken voor zijn gebeden en vroeg zij hoe zij een moeilijke waarheid kon overbrengen: dat christelijke vreugde ook door de omhelzing van het Kruis gaat. Zijn antwoord behoorde tot het meest diepe van die middag: “Ondanks het lijden, en juist door het lijden, kunnen wij gelukkig zijn.”
De Vader benadrukte dat dit geen oproep is om pijn op te zoeken. Het gaat veeleer om de ontdekking dat lijden op een andere manier kan worden beleefd wanneer het met Christus wordt verenigd. Hij herinnerde aan de laatste jaren van de heilige Jozefmaria, toen de stichter van het Opus Dei, hoewel lichamelijk zwak en bijna blind, een diepe en blijvende vreugde wist te behouden. “Hoe is dit mogelijk?”, vroeg hij, en antwoordde: “Het is alleen mogelijk door vereniging met het Kruis van Christus, door het geloof.”
Hij spoorde de aanwezigen ook aan om hun blik te verruimen en het lijden van anderen als hun eigen lijden te beschouwen. Als er nieuws komt over oorlogen, aardbevingen of andere tragedies, is het niet genoeg om alleen maar te denken: “Wat triest. We kunnen een beetje bidden voor degenen die lijden, al is het maar even”, zei hij, waarmee hij de aanwezigen aanmoedigde om een kleine maar essentiële christelijke gewoonte te beleven: “wat er met anderen gebeurt, als iets heel eigens te ervaren”, of dat nu is door te bidden voor degenen die pijn lijden of door hun vreugde te delen bij goed nieuws.
Naarmate de middag vorderde, vertelden de aanwezige jongeren en kinderen over hun eigen ervaringen. Mariana, een jong meisje, vertelde hoe ze op school elke ochtend of tijdens de pauze Jezus opzoekt in de kapel om Hem iets te vertellen of om voor iemand in nood te bidden.
Aan het einde van de bijeenkomst overhandigde een Venezolaanse familie, die in El Salvador een nieuw thuis had gevonden, de Vader een fotoalbum van het land dat hen had opgevangen, samen met de gebedsintenties van verschillende families. Het geschenk is bedoeld om hem, zoals zij het uitdrukten, «een stukje van ons land» mee te geven.
Voordat hij afscheid nam, vroeg de Vader nogmaals om gebeden voor de Paus: “Bid vooral vurig voor de Paus”, drong hij aan. En zo kwam er een einde aan een bijeenkomst waarin gezinnen niet alleen hun vreugde en zorgen met de Vader hadden gedeeld, maar van hem ook een eenvoudige en veeleisende uitnodiging hadden ontvangen: te leren echt lief te hebben, te vergeven, samen met anderen te leven en te ontdekken dat, zelfs in het diepste leed, de eenheid met Christus vreugde mogelijk maakt.