Dit wordt het eerste bezoek van Leo XIV aan Frankrijk sinds zijn verkiezing, en het eerste pauselijke bezoek van deze omvang aan het land sinds dat van Paus Benedictus XVI in 2008. Franciscus is wel naar Frankrijk gegaan – naar Straatsburg in 2014, naar Marseille in 2023 en naar Ajaccio in 2024 –, maar zonder een nationale apostolische reis te maken die vergelijkbaar is met deze.
En este artículo encontrarás:
- Het motto van de reis
- Frankrijk: tussen christelijk erfgoed en een nieuwe impuls
- Parijs, een eerste etappe vol symboliek
- Waarom bezoekt de Paus de UNESCO?
- Lourdes: Maria, de zieken en mensen die lijden
- Metz: naar de roots van Europa voor vrede en eenheid
- Vier dagen, verschillende gezichten van Frankrijk
1. Het motto “Opdat de wereld leven zou bezitten” (Joh 6, 51)
Het wordt omschreven als ‘een oproep tot hoop en eenheid en een bemoediging om verdeeldheid te overwinnen en vrede, verzoening en broederlijkheid uit te dragen, tekenen van nieuw leven in de wereld’. Dit motto richt zich niet alleen tot de katholieke gelovigen, maar tot de hele samenleving, om de solidariteit met de meest kwetsbaren te bevorderen.
2. Frankrijk: tussen christelijk erfgoed en een nieuwe impuls
Het bezoek van Paus Leo XIV vindt plaats op een bijzonder moment voor Frankrijk. Het katholicisme heeft de geschiedenis, het landschap en de cultuur van het land diepgaand beïnvloed, maar de religieuze praktijk is er de afgelopen decennia sterk teruggelopen, zoals in veel andere Europese landen. Tegelijkertijd doet zich binnen de Franse katholieke Kerk een opvallend fenomeen voor: het aantal volwassenen en tieners dat om het doopsel vraagt, neemt snel toe.
In 2026 zullen meer dan 13.000 volwassenen en ruim 8.000 tieners het doopsel ontvangen, samen meer dan 21.000 jongeren en volwassenen. Het aantal volwassen dopelingen is in tien jaar tijd meer dan verdrievoudigd. Die opmerkelijke ontwikkeling tekent zich af tegen de achtergrond van een sterk geseculariseerde samenleving en wijst op een nieuwe spirituele zoektocht, die vooral onder jongeren zichtbaar wordt. Deze context vormt de achtergrond van het bezoek van Paus Leo XIV.
3. Parijs, een eerste etappe vol symboliek
De reis begint op vrijdag 25 september in Parijs. Leo XIV wordt eerst op het Élysée ontvangen door de president van de Republiek, waarna hij een ontmoeting heeft met de Franse overheid, het maatschappelijk middenveld en de diplomaten. Daarna bezoekt hij het hoofdkantoor van de UNESCO, vervolgens de Notre-Dame van Parijs en ’s middags Saint-Denis, voor een gebedswake met jongeren. In Saint-Denis, dat zijn naam ontleent aan de eerste bisschop van Lutecia (Parijs), zal de bisschop van Rome de jongeren ontmoeten. Deze bijeenkomst vindt plaats in het Stade de France, een iconisch podium voor sport, grote concerten en andere massale bijeenkomsten. De evangelisator Saint-Denis, die rond het jaar 250 in Montmartre werd onthoofd, zal die avond ook vol vreugde samen met de jongeren in het Franse stadion waken.
De volgende dag brengt hij een bezoek aan het Maison Bakhita, een initiatief van het bisdom Parijs dat zich inzet voor de opvang en integratie van migranten. Daarna ontmoet hij catechumenen en nieuwgedoopten in het Institut Catholique van Parijs, en viert hij een hoogmis op de Place de la Concorde.
Deze rondgang langs verschillende plaatsen geeft op zich al een goed beeld van de verschillende aspecten van de reis: de dialoog met de verschillende instellingen, de aandacht voor internationale kwesties, de ontmoeting met de Kerk in Frankrijk, met jongeren, met nieuwe christenen en met mensen in kwetsbare situaties.
Het bezoek aan Notre-Dame zal een bijzondere betekenis hebben. De kathedraal, die op 15 april 2019 door een brand werd verwoest en in december 2024 na vijf jaar restauratie weer voor de eredienst werd geopend, is tegelijkertijd een plaats van geloof, een monument uit de Franse geschiedenis en een wereldwijd bekend symbool. Daar zal Leo XIV de vespers voorgaan, samen met de bisschoppen, priesters, diakens, seminaristen en gewijde personen.
4. Waarom bezoekt de Paus de UNESCO?
Het bezoek aan de UNESCO, midden in een pastorale reis, kan misschien verrassend lijken... maar het is veel beter te begrijpen als we bedenken dat de Paus ook een gesprekspartner is van de internationale gemeenschap. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de Organisatie van de Verenigde Naties voor Onderwijs, Wetenschap en Cultuur, met hoofdkantoor in Parijs en met werkterreinen gericht op onderwijs, cultuur, wetenschap, erfgoed en de dialoog tussen volkeren, Leo XIV heeft willen ontvangen, bij monde van haar directeur-generaal. De Heilige Vader zal daar op 25 september een toespraak houden, een gelegenheid om verschillende centrale thema’s van zijn pontificaat aan de orde te stellen: onderwijs en de overdracht van het geloof, de vrede, de dialoog tussen culturen en het behoud van het erfgoed.
5.Lourdes: Maria, de zieken en mensen die lijden
Zaterdagmiddag komt Leo XIV aan in Lourdes, een klein plaatsje in de Pyreneeën dat is uitgegroeid tot een van de bekendste Maria-heiligdommen ter wereld. Daar beweerde een veertienjarig meisje, Bernadette Soubirous, in 1858 meerdere keren de Maagd Maria te hebben gezien in de grot van Massabielle.
Sindsdien komen er elk jaar miljoenen pelgrims uit de hele wereld naar Lourdes om te bidden, maar ook om mensen te begeleiden die ziek zijn, een handicap hebben of in een kwetsbare situatie verkeren, zoals de heilige Jozefmaria destijds vertelde, die een bijzondere genegenheid voor Lourdes koesterde.
Leo XIV zal meteen bij aankomst naar de grot gaan. Zondag zal hij de Franse bisschoppen ontmoeten, de mis vieren op het voorplein van het heiligdom, de zieken en hun verzorgers ontmoeten en 's middags deelnemen aan een van de meest symbolische momenten in Lourdes: de kaarsjesprocessie. Lourdes voegt zo een andere dimensie toe aan de reis: die van kwetsbaarheid, gebed en christelijke hoop te midden van het lijden.
6. Metz: naar de roots van Europa voor vrede en eenheid
De laatste etappe brengt Leo XIV naar Metz, in het oosten van Frankrijk, vlakbij Luxemburg en Duitsland. Deze geografische keuze geeft de laatste dag van de reis een sterk Europese dimensie. De Paus zal eerst deelnemen aan een interreligieuze bijeenkomst en daarna aan een internationaal congres met als titel «Naar de roots van Europa voor vrede en eenheid» in het Robert Schuman Conferentiecentrum.
Metz is immers ook de stad waar Robert Schuman zijn middelbare school afrondde en zich als advocaat vestigde. Hij was na de Tweede Wereldoorlog minister van Buitenlandse Zaken van Frankrijk en een van de belangrijkste architecten van de Europese opbouw. In een regio waarvan de geschiedenis getekend is door de Frans-Duitse oorlogen en door opeenvolgende grenswijzigingen, krijgt het spreken over vrede, verzoening en Europese eenheid een bijzondere betekenis. De reis wordt afgesloten met een mis in de kathedraal Saint-Etienne van Metz, waarna de Paus naar Rome terugkeert.
7. Vier dagen, verschillende gezichten van Frankrijk
Van het Élysée tot de grot van Massabielle, van de UNESCO tot het Stade de France, van Notre-Dame in Parijs tot de stad van Robert Schuman: de reisroute van Leo XIV laat verschillende gezichten van het hedendaagse Frankrijk zien: een Kerk die te maken heeft met secularisatie, maar ook talrijke nieuwe gedoopten verwelkomt; een samenleving die wordt gekenmerkt door de uitdagingen van overdracht, migratie en kwetsbaarheid; en, kortom, een land waarvan de geschiedenis nog steeds nauw verweven is met die van Europa.
Het officiële programma van het bezoek
Virtuele rondleiding van het bezoek
Gebed van de Franse Bischoppenconferentie om de Paus in Frankrijk te verwelkomen (in het Frans)