Op woensdag 26 bracht Mgr. Fernando Ocáriz een bezoek aan de Universiteit van Montevideo en ontmoette hij ’s middags jonge studentes en professionals uit verschillende delen van Uruguay en andere landen in de regio.

Van zaterdag 22 tot en met donderdag 27 augustus bracht de Vader zijn eerste pastorale bezoek aan Uruguay sinds hij werd gekozen tot Prelaat van het Opus Dei. Eerder had hij al een bezoek gebracht aan Guatemala, Honduras en El Salvador.

De reis viel samen met de aanloop naar de 70e verjaardag van de komst van de eerste leden van het Opus Dei in Uruguay, die in oktober wordt gevierd, in de aanloop naar het honderdjarig bestaan van het Werk.

Thursday 27. The Father's last day in Uruguay

On his last day in Uruguay, Msgr. Fernando Ocáriz met with the organising groups behind various apostolic initiatives, who shared stories, projects and challenges from their work. The Father listened to them attentively and offered some words of advice. Before setting off on his return journey, he also met with several families.

So ended a few days marked by many encounters, from Casavalle to the University of Montevideo, by way of informal gatherings with young people and families.

At around 9:30 p.m., the Father's plane took off from Montevideo bound for Rome. A number of families came to see him off from the airport, accompanying him through the very last moments of his visit to the country. Amid embraces and farewells, a long-awaited journey came to a close, leaving behind the echo of many affectionate words and conversations throughout the trip.

Until we meet again, Father!

Woensdag 26 augustus. Les aan de Universiteit van Montevideo en ontmoeting met jongeren

Tijdens zijn bezoek aan de universiteit ontmoette hij bestuurders, docenten, studenten en leden van de universitaire gemeenschap en gaf hij een college over de christelijke identiteit in het universitaire leven.

Vóór de bijeenkomst heette Alejandro Cid, rector van de Universiteit van Montevideo, de Prelaat welkom. Hij herinnerde aan de geestelijke steun en de christelijke begeleiding die het Opus Dei de universiteit vanaf het begin heeft geboden. Hij benadrukte bovendien de actualiteit van de boodschap van de heilige Jozefmaria om God te zoeken in het werk en in de dagelijkse bezigheden ten dienste van alle mensen.

De Vader begon bij de kern van de christelijke identiteit: Jezus Christus. «Wat de christelijke identiteit bepaalt, is de aanwezigheid van Jezus Christus», stelde hij. Hij onderscheidde twee dimensies die altijd met elkaar verbonden moeten zijn: de christelijke identiteit van de instelling en die van de mensen. Een universiteit kan regels, principes en structuren hebben die haar christelijke inspiratie tot uitdrukking brengen, legde hij uit, maar die zijn niet voldoende als die identiteit niet tot leven komt in de mensen.

Hij ging in op verschillende aspecten van het universiteitsleven: van de harmonie tussen geloof en rede en het respect voor vrijheid tot de evangeliserende rol van de universiteit via de wetenschap, de letteren en alles wat het universiteitsleven omvat.

Hij ging ook in op de taak van docenten, die niet alleen geroepen zijn om kennis over te dragen, maar ook om zich in te zetten voor hun studenten en de collega’s met wie ze samenwerken: «Het christendom is ook een kwestie van jezelf geven» . Vanuit dat perspectief beschreef hij gezag als dienstbaarheid en het samenwerken in een team als «een grote waarborg voor doeltreffendheid, want meerdere ogen zien altijd meer dan één».

Hij herinnerde eraan dat een universiteit van iedereen afhankelijk is, «van de rector tot de meest recente student», en dat «de christelijke geest wordt overgebracht in de wetenschap, in de letteren, maar vooral in de persoonlijke omgang». Wat die omgang betreft, ging hij dieper in op rechtvaardigheid en naastenliefde, en haalde hij enkele woorden van de heilige Jozefmaria aan: «Naastenliefde zit niet zozeer in het geven, maar in het begrijpen». «Het verlangen om te begrijpen», voegde hij eraan toe, «is de eerste stap naar liefde».

Na afloop volgde een vraag- en antwoordsessie met de aanwezigen. Sofía, van de Faculteit Communicatie, vroeg hem hoe je wat je tijdens je studiejaren aan de universiteit leert, kunt toepassen in je beroep, je gezin en de samenleving. De Vader benadrukte dat openheid een noodzakelijke houding is om naar verschillende meningen en standpunten te luisteren en om het samenleven van eenheid en pluraliteit ook buiten de universiteit tot uiting te brengen.

Mónica, van de Faculteit Psychologie, vertelde het verhaal van een student die zich vragen begon te stellen over het geloof toen hij ontdekte dat zijn christelijke medestudenten het vrolijkst waren en het meest bereid om te helpen. Hij wilde weten hoe ervoor gezorgd kon worden dat iedereen de identiteit van de universiteit in alle vrijheid kan beleven. De Vader wees erop dat vriendschap de weg is om het geloof over te brengen: «Echte vriendschap vraagt veel van je, want het is een vorm van liefde», legde hij uit.

Claudio, een van de eerste initiatiefnemers van de universiteit, vertelde hoe blij hij was dat de universiteit nu in handen is van een nieuwe generatie. Via de Stichting Vrienden van de Universiteit zet hij zich in om beurzen te verkrijgen voor jongeren die niet over de nodige middelen beschikken. «Alle mensen zijn belangrijk, en alles wat kansen voor anderen creëert, is door en door christelijk», herinnerde de Vader.

María José, hoofd van de afdeling Logistiek, vroeg naar de waarde van het werk van degenen die de universiteit draaiende houden door middel van niet-academische taken. De Vader herinnerde eraan dat al die werkzaamheden ervoor zorgen dat al het andere kan functioneren en dat de waarde van een taak niet afhangt van de plaats die deze inneemt: hij verwees naar een leer van de heilige Jozefmaria en stelde dat het belangrijkste werk dat is wat met de meeste liefde voor God wordt verricht.

Martín, arts en chirurg, deelde de droom om een Geneeskundefaculteit te stimuleren waarin de mens centraal staat, en vroeg hem hoe je initiatieven moet aanpakken die misschien te groot lijken. «Je moet je vaak in het avontuur storten», antwoordde de Vader. Hij moedigde aan om realisme en durf te combineren, en te rekenen op Gods hulp om de moeilijkheden onderweg het hoofd te bieden.

Er werd ook een vraag gesteld over het werk dat studenten van de universiteit verrichten met gedetineerden. De Vader benadrukte dat het belangrijk is ervoor te zorgen dat zij zich begrepen en geliefd voelen. «Wat soms het meest pijn doet, is de eenzaamheid – niet de fysieke eenzaamheid, maar de eenzaamheid van de ziel», legde hij uit.

Tegen het einde gingen de vragen over het werk, de professionele projecten en de geschiedenis van het Opus Dei in Uruguay.

De universiteit van Montevideo wilde hem enkele herinneringen aan zijn bezoek meegeven. Hij ontving een notitieboekje met het wapen van de UM en een door de universiteit samengestelde uitgave van Don Quijote; de universiteit bezit namelijk een van de belangrijkste Cervantes-collecties van Latijns-Amerika. Deze uitgave herdenkt de eerste volledige publicatie van het werk in Zuid-Amerika, die in 1880 in Montevideo plaatsvond.

De bijeenkomst werd afgesloten met een woord van dank van de universitaire gemeenschap voor de lessen, de suggesties en de nieuwe perspectieven die de Vader die ochtend had geboden. «De Universiteit van Montevideo is uw thuis», zeiden ze tegen hem voordat ze afscheid van hem namen.

Woensdag 26 augustus. Ontmoeting met jongeren

’s Middags ontmoette de Vader jonge studentes en professionals uit verschillende delen van Uruguay, samen met enkele jonge vrouwen uit Argentinië, Paraguay en Brazilië. Op het podium herinnerde een citaat van de heilige Jozefmaria, «Je armen voor Uruguay», aan enkele woorden die hij in 1974 tot een jonge Uruguayaan had gericht: een uitnodiging om ook vandaag je armen en je hart in dienst van het land te stellen.

Om te beginnen riep de Vader hen op om Jezus centraal te stellen in hun vorming en in hun eigen leven. Hij legde uit dat christen zijn niet alleen neerkomt op het aanleren van bepaalde ideeën of het naleven van bepaalde gebruiken, maar op het zoeken en liefhebben van iemand: «Jezus kennen, met Jezus omgaan, Jezus liefhebben».

Ook sprak hij over het belang om je niet te laten ontmoedigen door je eigen beperkingen en bereid te zijn om opnieuw te beginnen. «Heiligheid bestaat uit de volheid van de liefde, niet uit het volledig foutloos zijn», herinnerde hij eraan, want zelfs met je eigen beperkingen is het altijd mogelijk om opnieuw met meer liefde van God te beginnen.

Pierina, paardentherapeute, kinderbegeleidster en verpleegster, vertelde dat er in haar leven een beeld is dat haar bijblijft en dat de heilige Jozefmaria gebruikte: dat van de eenden die in het water springen, ook al kunnen ze nog niet zwemmen. Die beeldspraak van ‘eenden te water’ helpt haar om uit haar comfortzone te stappen en daarom vroeg ze de Vader hoe ze met vrienden en familieleden over God kon praten. De Vader legde de nadruk op vriendschap: wanneer die oprecht is, legde hij uit, komt het op een natuurlijke manier naar voren om te praten over wat je in je hart draagt. En hij herinnerde eraan dat gebed de eerste stap is om vervolgens in staat te zijn om te helpen.

Abril, die in het studentenhuis Residencia Del Mar woont, is dit jaar vanuit Treinta y Tres —een stad op 249 km ten noordoosten van de hoofdstad— gekomen om de opleiding tot bedrijfsaccountant te volgen. Ze was nog nooit een kerk binnengegaan, was niet gedoopt en haar ouders zijn niet gelovig. Toen ze aankwam, ontmoette ze jongeren die op een natuurlijke manier hun geloof beleefden en besloot ze de meditaties bij te wonen. «Ik ben er zeker van dat een van de beste beslissingen die ik in mijn leven heb genomen, was om naar de Residencia Del Mar te komen», zei ze.

Abril vroeg de Vader om te bidden dat haar geloof zou blijven groeien. Hij herinnerde toen aan een verzoek dat de apostelen aan Jezus richtten: «Heer, vermeerder ons geloof». Geloof, zo legde hij uit, is een grote gave van God, maar er moet ook om gevraagd worden en het moet worden aanvaard.

Pilar is 20 jaar oud; ze vertelde dat ze vorig jaar twee familieleden heeft verloren. Door het verdriet begon ze te twijfelen en kon ze maar moeilijk begrijpen hoe een God die van haar hield, iets kon toestaan waardoor ze zo moest lijden. Ze vroeg de Vader hoe ze zich in Gods handen kon overgeven. De Vader nodigde haar uit om naar Jezus op het kruis te kijken en erkende dat er momenten zijn waarop Gods plannen moeilijk te begrijpen zijn. «Wat we wel kunnen doen, is liefhebben, ook al begrijpen we het niet», zei hij. En hij voegde eraan toe: «De liefde van God laat ons niet in de steek, ook al begrijpen we dat vaak niet.»

Toen volgde een typisch Zuid-Amerikaans moment. Twee jongeren zongen voor hem een ‘payada’ —een geïmproviseerd lied in versvorm, begeleid door gitaar— waarin op humoristische wijze enkele tradities en rivaliteiten van de landen in de nieuwe Regio del Plata aan bod kwamen: de mate, het voetbal en zelfs de ruzies met de buren. Voordat ze begonnen, gaven twee leerlingen van Los Pilares hem een poncho cadeau. De payada eindigde met een ode aan een regio die, ondanks alle verschillen, één hart deelt.

Julieta, 18 jaar, vertelde dat ze tijdens haar tienerjaren een zeer moeilijke periode doormaakte en dat ze jaren later opnieuw duidelijk de aanwezigheid van God voelde op PREU —een pre-universitaire onderwijsinstelling in Montevideo— waar ze zich gesteund en geliefd voelde. Later begon ze deel te nemen aan de activiteiten van een centrum van het Opus Dei. Vandaag vraagt ze zich af of God haar tot die roeping roept en wilde ze weten hoe ze een beslissing kan nemen die haar hele leven kan bepalen.

De Vader legde uit dat God de weg meestal niet zo duidelijk wijst dat alle twijfel wordt weggenomen, omdat Hij de vrijheid ten zeerste respecteert. Hij sprak over bidden, om raad vragen en ook over een vrijgevige persoonlijke beslissing. God laat «een zekere onduidelijkheid» bestaan, legde hij uit, zodat iedereen zich «edelmoedig in het avontuur kan storten».

Maite, studente communicatiewetenschappen en liefhebber van aquarel, sprak over sociale media. Op Instagram deelt ze haar schilderijen en probeert ze ook op een natuurlijke manier haar relatie met God te laten zien. De Vader moedigde haar aan om dat platform te gebruiken om het christelijke leven uit te dragen en authentieke banden te bevorderen; en hij herinnerde haar eraan dat vriendschap via sociale media weliswaar bestaat, maar niet hetzelfde is als de vriendschap die we in onze dagelijkse omgang met anderen opbouwen.

Lula, die het podium had ontworpen, vertelde dat ze via een vriendin kennis had gemaakt met het Opus Dei en dat ze sinds iets meer dan een jaar surnumeraire is. In haar familie heeft het geloof nooit een belangrijke plaats ingenomen en sommige van haar beslissingen werden in twijfel getrokken. Ze vroeg hoe ze de vreugde van haar roeping met haar ouders kon delen. De Vader stelde haar een heel concrete weg voor: «Houd meer en beter van je ouders», want een diepere relatie met Jezus leidt ook tot meer liefde voor je eigen familie.

Mercedes, een hockey speelster uit Los Ceibos, vroeg hoe je van sport een ruimte kunt maken die niet alleen draait om competitie en het behalen van resultaten, maar die ook helpt om te groeien en anderen dichter bij God te brengen. De Vader kwam terug op vriendschap als een manier om het geloof te delen en vroeg hen zich niet te laten ontmoedigen wanneer ze zich in omgevingen bevinden waar God ver weg lijkt te zijn. Hij moedigde hen aan om te denken: «Heer, reken meer op mij om deze mensen te helpen».

Nu het honderdjarig bestaan van het Opus Dei nadert, wilde Mélani weten wat jongeren kunnen leren van degenen die de beginjaren van het Werk in Uruguay hebben meegemaakt. De Vader moedigde iedereen aan om trouw te blijven en vol te houden op de weg naar heiligheid, zonder naar het verleden te kijken als «een soort gouden tijdperk», want degenen die hen voorgingen, hebben het Opus Dei laten groeien door een normaal leven te leiden, «met gewoon werk en door elke dag opnieuw te beginnen».

Vóór de zegen door de Vader zong een groep jongeren het lied “Oración del remanso”.

Dinsdag 25. Bijeenkomst met gezinnen

Op het podium was een grote muurschildering te zien, geïnspireerd door het werk van de kunstenaar Joaquín Torres García, met scènes die elk departement van het land uitbeeldden: een mate-ronde, het werk op het platteland en op kantoor, het gezin, sport, onderwijs en gezondheidszorg. Een compositie die ook bedoeld was om de boodschap van de heilige Jozefmaria weer te geven: God vinden te midden van de dagelijkse bezigheden.

Om 16.30 uur was het wachten voorbij. De Vader werd enthousiast onthaald. Marianne en Juan Pablo, die de bijeenkomst leidden, heetten hem welkom: «Wat een vreugde om U in ons land te mogen verwelkomen!».

Om te beginnen herinnerde de Vader hen eraan dat Paus Leo XIV over een paar maanden naar Uruguay komt. Hij moedigde hen aan om zich nu al op zijn bezoek voor te bereiden door in het bijzonder voor hem, zijn werk en zijn intenties te bidden, met een «groot geloof in het gebed». Soms vragen we God om iets, maar gebeurt wat we verlangen niet. Maar dat betekent niet, zo legde hij uit, dat God ons is vergeten of dat Hij ons niet heeft gehoord. «Gebed is nooit zinloos. God luistert altijd naar ons».

De Vader sprak ook over de moeilijkheden en het lijden die op de een of andere manier in ons leven voorkomen, en riep ons op om naar Christus aan het kruis te kijken en op Gods liefde te vertrouwen, zelfs als we niet kunnen begrijpen wat er gebeurt. «Als er liefde is, kunnen we ondanks het lijden gelukkig zijn, want liefde geeft zin aan het leven», zei hij. Dat vertrouwen in God, zo legde hij uit, «opent onze ziel om ons om anderen te bekommeren».

De eersten die naar voren kwamen, waren de zesjarige Emilia, vergezeld door haar ouders Renato en Paula, die een boeket bloemen aan Onze-Lieve-Vrouw gaf. Renato vertelde dat hij jarenlang ver van God had geleefd en dat juist zijn dochter hem weer dichter bij het geloof had gebracht: «Zij was mijn brug naar God», legde hij uit. Naar aanleiding van die ervaring vroeg hij de Vader hoe volwassenen die kinderlijke eenvoud in de omgang met God weer kunnen terugvinden.

De Vader besprak enkele woorden van de heilige Jozefmaria: «Bid zoals kinderen bidden. Geloof zoals kinderen geloven. Hoop zoals kinderen hopen». Hij legde uit dat dit geestelijke kind-zijn gepaard moet gaan met een grote rijpheid en oprechtheid tegenover God: ons zo voor Hem plaatsen zoals we zijn, met de eenvoud van kinderen, en op die manier het gebed beleven, met volledige openheid.

Evangelina vertelde over Familia sin Barreras, een initiatief dat ze samen met haar man en andere echtparen opzet om gezinnen te begeleiden die in kwetsbare omstandigheden leven. Ze vroeg de Vader hoe ze over God kon praten met mensen die zich, door de situaties die ze hebben meegemaakt, door Hem in de steek gelaten voelen, de hoop hebben verloren of zelfs binnen hun eigen gezin geen liefde vinden.

De Vader raadde aan om God om de juiste woorden voor elke persoon te vragen: «Heer, spreek U door mij». Vervolgens riep hij op om de situatie van degene die voor ons staat te leren kennen en, bovenal, om van hem of haar te houden: «Het belangrijkste is om liefde en genegenheid over te brengen. Het is een kwestie van liefde». Want elke persoon, zo herinnerde hij ons, «is al het bloed van Christus waard».

Er was ook een moment om terug te blikken op het begin van het Opus Dei in Uruguay. Ter gelegenheid van de 70e verjaardag van de komst van de eerste leden van het Werk naar het land, die half oktober wordt gevierd, hebben voormalige bewoners van Iará — het eerste studentenhuis — een video samengesteld met herinneringen, anekdotes en getuigenissen uit die eerste jaren.

Na de video bracht Luis het gesprek over de 70 jaar geschiedenis naar de toekomst en de weg naar het honderdjarig jubileum van het Opus Dei. Aan het einde kwamen de kleinkinderen van Luis naar de Vader om hem, namens alle Uruguayanen, een oud kompas met zonnewijzer te overhandigen, dat door zeelieden werd gebruikt om op volle zee de koers te bepalen. Het geschenk verwees naar een beeld dat de heilige Jozefmaria gebruikte om over het Opus Dei te spreken als een «kleine boot». «We willen u bedanken dat u dit schip op zo’n goede koers blijft houden, met de ogen gericht op de Zon», legden ze uit toen ze het geschenk overhandigden.

Rosina, uit Paysandú, vertelde dat zij in 2007 samen met andere gezinnen een school had opgericht met de wens om een menselijke en christelijke opvoeding te bieden. Met het oog op het aanstaande bezoek van Paus Leo XIV vroeg zij de Vader hoe zij deze gelegenheid konden aangrijpen om het geloof te vernieuwen en ouders te helpen hun rol in de christelijke opvoeding van hun kinderen op zich te nemen.

De Vader moedigde hen aan om naar de Paus te luisteren en zijn woorden op te vatten alsof ze persoonlijk tot ieder van hen gericht waren. En hij herinnerde eraan dat we, zelfs bij het horen van nieuws over oorlogen en leed in verre landen, ons die gebeurtenissen eigen kunnen maken door te bidden voor degenen die eronder lijden. Wat betreft de opvoeding van kinderen herinnerde hij eraan dat «wat mensen in wezen vormt, is het gezin». Daarom moedigde hij ouders aan om de verantwoordelijkheid op zich te nemen om het geloof door te geven en andere gezinnen te helpen hetzelfde te doen, vooral door middel van persoonlijke omgang en vriendschap.

Sofía en Julián kwamen in 2019 vanuit Venezuela naar Uruguay. Sofía vertelde de Vader dat ze een jaar geleden om toelating tot het Werk had gevraagd en dat haar geboortestad tijdens de recente aardbevingen in haar land was verwoest. Ze vertelden ook dat ze, sinds ze elkaar hadden leren kennen, ervan droomden om veel kinderen te krijgen, maar dat ze na een paar jaar huwelijk dat vol hoop was, nieuws kregen dat hen erg bedroefde: de artsen vertelden hun dat ze geen kinderen zouden kunnen krijgen. Sofía vroeg de Vader wat ze konden zeggen tegen mensen die wachten op kinderen die er misschien nooit zullen komen, en hoe ze ook daarin konden ontdekken wat God voor hen wil. «Jullie huwelijk is geroepen om op een andere manier vruchtbaar te zijn», zei de Vader. Hij sprak over een geestelijk moederschap en vaderschap dat openstaat voor vele andere mensen. En hij nodigde hen uit om die realiteit niet als een mislukking te beschouwen: het is «een nieuwe en andere roeping van God».

Juan Andrés en Ileana kwamen met hun kinderen uit Rocha, een stad in het noordoosten van het land, op ongeveer 200 km van de hoofdstad. Hij werkt op het platteland, ver van de stad, en vertelde dat de afstanden en de werkuren het hem vaak moeilijk maken om de mis bij te wonen en deel te nemen aan andere activiteiten die hem helpen te groeien in zijn christelijk leven. Hij vroeg de Vader hoe hij onder die omstandigheden dicht bij God kon blijven. De Vader raadde hem aan om alles in het werk te stellen om de Eucharistie bij te wonen en zich te blijven vormen, maar altijd in vrede, en wanneer de omstandigheden dat verhinderen, moedigde hij hem aan om te beseffen dat hij niet alleen is: «God is met je», ook op het werk en bij alles wat je doet.

Ingrid, kunstenares en ontwerpster, vertelde dat ze in de loop der jaren schoonheid is gaan zien als een weerspiegeling van God en Zijn liefde. Nu ze omringd wordt door kunstenaars, merkt ze vaak dat gesprekken over schoonheid uitmonden in een zoektocht naar zingeving en naar God. Daarom vroeg ze de Vader hoe ze kunst en schoonheid kan gebruiken als een manier om anderen dichter bij God te brengen.

«Schoonheid is een weerspiegeling van Gods volmaaktheid», legde de Vader uit. Hij verduidelijkte dat het niet alleen gaat om wat onmiddellijk aanspreekt, maar ook om de diepe verbondenheid tussen schoonheid en het goede. «Een schijnbare schoonheid die niet samengaat met het goede, is geen ware schoonheid», bevestigde hij. En hij moedigde haar aan om juist in die richting te werken: «Probeer schoonheid en het goede met elkaar te verbinden».

De laatste vragen gingen over vriendschap en de uitdaging om een evenwicht te vinden tussen werk, gezin en alle verplichtingen en activiteiten. De Vader herinnerde eraan dat «echte vriendschap een vorm van liefde is» en was heel concreet toen hij sprak over hoe je je tijd tussen al die bezigheden moet indelen: «Het gezin komt op de eerste plaats». Hij moedigde ook aan om met vreugde te leven: «God wil dat we blij zijn»

Voordat hij afscheid nam, herinnerde de Vader nogmaals aan het aanstaande bezoek van Paus Leo XIV aan Uruguay en herhaalde hij het verzoek waarmee hij de bijeenkomst had ingeleid: «Bid veel voor de Paus». Vervolgens bedankte hij voor de gastvrijheid en sprak hij de zegen uit: «Moge de Heer in jullie harten zijn, in jullie gezinnen, in jullie werk, in al jullie voornemens en in jullie vreugde».

Maandag 24 augustus. Bij de stichting Los Pinos en Los Rosales

Maandag begon de dag in Casavalle, een van de meest kwetsbare wijken van Montevideo, waar Mgr. Fernando Ocáriz een bezoek bracht aan de stichting Los Pinos en Los Rosales, twee initiatieven die zijn ontstaan onder inspiratie van de heilige Jozefmaria en die kinderen en jongeren begeleiden vanaf de vroege kinderjaren tot aan de adolescentie. Deze stichtingen werken samen met de families om hen te helpen hun talenten te ontwikkelen en kansen te creëren waarmee zij hun eigen levensproject kunnen opbouwen.

Bij aankomst in Los Pinos heeft de Vader een rondleiding gekregen door het complex. Hij begroette het personeel en de leerlingen die hij onderweg tegenkwam en had een korte ontmoeting met de Bestuursraad van de twee stichtingen.

Ondertussen wachtten studenten, docenten en andere medewerkers op hem in de sporthal. Toen de Vader binnenkwam, klonk het: «Ik kom van de woeste oever van het troebele water en de sterke stroming, die prachtig stroomt door zijn modderige diepte», de eerste regels van het lied ‘Oración del remanso’.

Facundo was de eerste die de moed had om zijn verhaal te vertellen. Hij kwam dit jaar naar Los Pinos, nadat hij al heel lang had geprobeerd om daar toegelaten te worden. In het begin was hij bang dat hij er niet bij zou horen, maar al snel ontdekte hij dat er leraren en medeleerlingen waren die bereid waren hem te helpen. Daar maakte hij ook kennis met het geloof. Beetje bij beetje leerde hij bidden en na verloop van tijd nam hij een besluit: hij wilde gedoopt worden. Hij vroeg de Vader hoe hij verder kon groeien in het geloof en zich op zijn doopsel kon voorbereiden. Monseigneur Ocáriz herinnerde hem eraan dat het geloof een gave van God is die ook moet worden aanvaard, en moedigde hem aan om de Heer erom te vragen: «Een fundamenteel onderdeel van het geloof is geloven in Gods liefde voor ons», legde hij uit. Geloven dat God bij ons is en van ons houdt, zelfs als we Hem niet duidelijk kunnen zien.

Luzmila vertelde dat ze vier jaar geleden in Los Rosales aankwam, nadat ze tijdens haar jeugd zeer moeilijke situaties had meegemaakt die haar verdrietig en erg boos op het leven hadden gemaakt: «Ik wist niet wat het was om begrepen en gesteund te worden», herinnerde ze zich. Beetje bij beetje leerde ze zich te laten liefhebben, op anderen te vertrouwen en ook te bidden. Toen ze wat rust nodig had, legde ze uit, begon ze naar de kapel te gaan en daar een tijdje te blijven. «Ik heb het gevoel dat God me heeft geholpen om op een andere manier naar mijn leven te kijken», zei ze. Daarna vroeg ze de Vader hoe ze iemand kon vergeven die haar leed had berokkend, en hoe ze die persoon kon leren zien zoals Jezus hem ziet.

De Vader erkende dat vergeven niet altijd gemakkelijk is. Daarom moedigde hij ons aan om naar Jezus op het kruis te kijken, die zich juist heeft opgeofferd om ons te vergeven. Hij herinnerde ook aan de woorden van het Onze Vader: «Vergeef ons zoals wij vergeven. We vragen God om vergeving, maar op voorwaarde dat wij anderen vergeven». Op die momenten waarop het moeilijk is om te vergeven, riep hij op om God om hulp te vragen en onderscheid te maken tussen oprechte vergeving – die een bewuste keuze inhoudt – en louter een gevoel: ook al blijft de pijn bestaan, kan men besluiten te vergeven en het beste voor de ander te willen. «Anderen vergeven is iets heel groots», zei hij, en hij haalde enkele woorden van de heilige Jozefmaria aan: «Het meest goddelijke in ons leven is vergeven».

Gonzalo, een oud-leerling van Los Pinos en tegenwoordig sportcoördinator, wilde weten wat docenten en medeleerlingen kunnen doen om jongeren voor wie het geloof nog ver weg lijkt, dichter bij het geloof te brengen. De Vader moedigde hem aan om veel voor allemaal te bidden: dat is de eerste stap

Ter afsluiting zongen de studenten het lied ’Virgen Morenita’ en overhandigden ze de Vader een cadeau namens de instelling.

Vervolgens bracht de Prelaat een bezoek aan Los Rosales. Hij liep door het gebouw en begroette gezinnen, leerkrachten en leidinggevenden. Ook nam hij even de tijd om in de kapel te bidden.

Later bezocht de Vader de kathedraal van Montevideo. Toen hij binnenkwam, kwam hij een groep studentes tegen die waren gekomen om hem te begroeten, en hij bleef een paar minuten staan om met hen te praten. Hij bad bij het graf van de zalige Jacinto Vera, de eerste bisschop van Montevideo. Daarna lunchte hij samen met de aartsbisschop van Montevideo, kardinaal Daniel Sturla. De Vader schonk hem een kroon voor Onze-Lieve-Vrouw, die de kardinaal met grote dankbaarheid in ontvangst nam. Op zijn beurt overhandigde kardinaal Sturla hem een relikwie van de zalige Jacinto Vera.

Maandag 24. De Vader in Los Ceibos: “Geef nooit op”

’s Middags ontmoette de Vader een groep jongeren in het sportcomplex Los Ceibos. Tussen persoonlijke verhalen, vragen en muziek door kwamen in het gesprek heel uiteenlopende, maar voor de aanwezigen relevante thema’s aan bod: de vriendschap met God, roeping, studie, verkering, verdriet, solidariteit en het verlangen om het geloof op een natuurlijke manier te beleven midden in de wereld.

Om te beginnen moedigde de Vader hen aan om ernaar te streven echte christenen te zijn. Hij benadrukte dat dit niet betekent dat men geen tekortkomingen of beperkingen heeft, maar dat men bereid moet zijn om steeds weer opnieuw te beginnen. Hij spoorde hen aan om de persoonlijke ontmoeting met Jezus centraal te stellen in het christelijke leven, en ernaar te streven steeds meer op Hem te lijken. «Het christelijke leven is Jezus Christus volgen. Dat is de sleutel», zei hij. En hij stelde een eenvoudig traject voor: «De Heer leren kennen, met de Heer omgaan, de Heer liefhebben».

Hij moedigde hen aan om door te zetten zonder zich te laten ontmoedigen door moeilijkheden, tekortkomingen of fouten. «We hebben altijd de hulp van Gods genade om door te gaan, om niet de moed te verliezen, om te blijven strijden.» En hij legde uit dat de zekerheid moet liggen in Gods liefde voor ieder van ons.

Santiago, die sinds iets meer dan een jaar in Los Pinos werkt, vertelde hoe dit initiatief veel gezinnen in de wijk weer hoop heeft gegeven. Hoewel het vandaag misschien lijkt alsof daar «alles al is gedaan» , verzekerde hij dat degenen die in Los Pinos werken, weten dat «alles nog moet gebeuren». Daarom vroeg hij de Vader hoe hij meer mensen kon inspireren om mee te doen en hun tijd en talenten in te zetten voor anderen. Mgr. Ocariz moedigde hem aan om niet alleen te laten zien wat er daar gebeurt, maar ook zijn eigen ervaringen te delen. Hij sprak over het doorgeven, via vriendschap, van wat men in zich draagt, want «wanneer er sprake is van oprechte vriendschap, is wat de een interesseert ook interessant voor de ander».

Leandro, 24 jaar oud, vertelde dat zijn kennismaking met het Opus Dei onverwacht begon toen hij in de rij stond om een discotheek binnen te gaan. Daar leerde hij een jongeman kennen die uiteindelijk een goede vriend van hem werd en hem uitnodigde in een centrum van het Werk. Hij kwam weer dichter bij God en bereidde zich voor op zijn vormsel. Hij vroeg de Vader naar het belang van vorming om in het eigen geloof te groeien en dit aan anderen door te kunnen geven. «Vorming is noodzakelijk om vrijheid op de juiste manier te kunnen uitoefenen», legde Mgr. Ocáriz uit, waarbij hij hem aanspoorde zijn verstand te vormen om het goede te kunnen herkennen en er in alle vrijheid voor te kiezen.

Rafa, een jongeman uit Paysandú, vertelde hem dat hij vorig jaar zijn vader had verloren, die in Venezuela aan het werken was. Hij herinnerde zich hem als een zeer vroom man die bijzonder vrijgevig was tegenover mensen die hulp nodig hadden. «Vandaag is mijn leven een mengeling van vreugde vanwege de herinneringen die ik aan hem heb en de zekerheid dat hij in de hemel is, maar ook van momenten van verdriet omdat hij er niet meer is», vertelde hij.

Vervolgens vroeg hij de Vader hoe hij zijn vreugde en hoop kon behouden te midden van het verdriet. «We bidden allemaal voor je vader», zei de Vader, en hij nodigde hem uit om na te denken over het geluk van zijn vader bij God: «een geluk dat zo groot is dat we het ons niet eens kunnen voorstellen, het geluk van de hemel». En hij voegde eraan toe: «De hemel is bij ons, de hemel is God. God is ook in je hart en je vader is heel dicht bij je.”

De jongeren spraken onder andere over verkering, beslissingen uit het verleden, de Eucharistie, kuisheid, maatschappelijke betrokkenheid en de manier waarop je je roeping met je eigen familie kunt delen. Toen het ging over de moeilijkheden en de noodzaak om opnieuw te beginnen, gaf de Vader hen het volgende advies: «Geef nooit op; als je elke dag opnieuw moet beginnen, begin dan elke dag opnieuw, want God zal ons nooit in de steek laten».

Voordat hij afscheid nam, gaf de Vader zijn zegen en moedigde hij hen aan om ook bij tegenslagen blij te blijven: «God is altijd bij ons».

Zondag 23. De Vader ontmoet enkele gezinnen

Zondag bracht de Vader een deel van de middag door in het Vormingscentrum La Cantera. Hij bezocht het kapelletje, waar hij enkele minuten in gebed verbleef en vier rozen aan de voeten van Onze-Lieve-Vrouw neerlegde: één voor elk land van de Regio del Plata: Uruguay, Argentinië, Bolivia en Paraguay.

Tijdens zijn bezoek plantte de Vader ook een boom die zal blijven groeien en schaduw zal bieden aan de vele mensen die daar langskomen op zoek naar een paar dagen van vorming, bezinning en gebed. Toen hij klaar was met het planten van de blauwe ceder, liep hij naar Wilson toe, die elk hoekje van het park goed kent, en zei hij liefdevol tegen hem: «Ik laat hem aan jou achter, zodat je er goed voor zorgt en hij mooi kan groeien.»

Later had de Vader een ontmoeting met enkele gezinnen die naar hem toe kwamen om hem te begroeten en een paar minuten met hem te praten, één voor één. Velen maakten van die momenten gebruik om hem om een gebed te vragen, een familieverhaal te vertellen of een herinnering met hem te delen. Lucas, een van de kinderen, wilde de Vader ook een cadeautje geven. Hij vertelde hem op een eenvoudige manier dat zijn zusjes tekeningen voor hem hadden gemaakt, maar dat hij zelf niet zo goed kon tekenen; daarom koos hij ervoor om hem een van zijn autootjes te geven, “het blauwe autootje”. Tot slot verraste de Vader elk kind met een zakje vol snoepjes.

 Tot slot wilde de Vader hen zijn zegen meegeven, waarbij hij hen aanmoedigde om met vreugde te leven en hen eraan herinnerde dat God, zelfs te midden van moeilijkheden en tegenslagen, altijd dichtbij is.

Op de luchthaven werd hij verwelkomd door Fernando en Guadalupe, samen met hun kinderen, en door Daniel en Isabel, eveneens met hun gezin, als vertegenwoordigers van de vele Uruguayanen die vol vreugde op zijn bezoek wachtten.

Tussen de ballonnen en welkomstborden stond ook de Virgen de los Treinta y Tres (Onze-Lieve-Vrouw van Drieëndertig), de patroonheilige van het land. Een van de kinderen had iets speciaals voorbereid: hij pakte zijn viool en speelde een liedje voor de Vader, die glimlachend bleef staan om naar hem te luisteren en iedereen te begroeten.

Dit is het eerste bezoek van de Vader aan Uruguay sinds hij tot Prelaat van het Opus Dei werd gekozen, een reis waar met bijzondere spanning naar wordt uitgekeken omdat deze de pastorale bezoeken afrondt die hij de afgelopen jaren aan de andere landen in de regio van de Plata heeft afgelegd. Zijn komst valt bovendien samen met een bijzonder jaar: in oktober is het 70 jaar geleden dat de eerste leden van het Opus Dei in Uruguay aankwamen.

De komende dagen zal hij ontmoetingen hebben met gezinnen, jongeren, priesters en mensen die in het land betrokken zijn bij diverse educatieve en sociale initiatieven die geïnspireerd zijn door de boodschap van de heilige Jozefmaria.