Denemarken was ongeveer 500 jaar lang een diep katholiek land, vanaf de officiële kerstening in het midden van de 10e eeuw tot aan de protestantse reformatie in 1536. Tijdens de hoge middeleeuwen was het het centrum van het religieuze leven in de Scandinavische landen.

Denemarken maakt deel uit van de regio Noordwest-Europa. Heb je het gevoel dat jullie op de kaart staan?
Nou, er zijn wel een paar redenen waarom we makkelijk over het hoofd worden gezien. We zijn zo klein. De katholieke bevolking hier is niet groter dan twee procent en we hebben geen centrum van het Werk. Maar daar brengen we verandering in: we zijn hier in Denemarken in twee jaar tijd met 200% gegroeid, van 2 naar inmiddels 6 surnumerairs.

Hoe zijn jullie vanuit Brazilië in Denemarken terechtgekomen?
Als ik terugkijk op hoe we in Denemarken zijn beland, kan ik alleen maar glimlachen. Mijn vrouw Gabi en ik hadden ons nooit voorgesteld om hier te gaan wonen. Voor ons, komend uit Brazilië, was Denemarken simpelweg een klein land ten noorden van Duitsland waar we familie hebben wonen. Maar er kwam een baanmogelijkheid voorbij en we zeiden ja. Achteraf is het overduidelijk hoe God aanwezig was in deze beslissing en Zijn plannen had.

Wat viel je het meeste op toen je aankwam?
Vanaf het begin heeft Denemarken ons verrast. De eenvoud van het leven en de mensen. Denen hebben een heel eigen gevoel voor humor dat goed aansluit bij het onze – droog, ironisch, soms een beetje donker – en over het algemeen respectvol en niet al te persoonlijk. Dat hielp ons om ons snel thuis te voelen. Er heerst ook een rustige orde in het dagelijks leven die ruimte geeft aan wat er werkelijk toe doet.

Dus Denen zijn makkelijk te leren kennen?
Het blijft Scandinavië, dus het kost tijd. Maar over het algemeen staan mensen open voor contact. Natuurlijk praat je niet meteen over je familie wanneer je iemand voor het eerst ontmoet. In het begin heeft het tijd nodig. Je ontmoet iemand en het contact blijft vrij oppervlakkig. Maar als je blijft, als je consequent bent in de alledaagse ontmoetingen, groeit er iets. Vriendschappen ontstaan op een natuurlijke manier. En wanneer ze ontstaan, zijn ze oprecht. Je gaat van koetjes en kalfjes naar betekenisvolle gesprekken, naar de diepere dingen van het leven.

Wat voor soort gesprekken?
Over echte dingen: familie, werk, relaties, ethiek. En ook over het geloof. Mensen zijn niet bang om diepere vragen aan te gaan zodra het vertrouwen er eenmaal is.

Hoe bouw je vriendschappen op?
Als handels- en havenland zijn ze hier heel gewend aan mensen die komen en gaan. Hun houding tegenover expats is dan ook begrijpelijk: “Waarom zou je investeren in iemand als je niet weet of die persoon langer dan een paar jaar blijft?” Vriendschap groeit dus geleidelijk. We ontmoeten mensen in de sportschool, of we spreken af voor een kop koffie of een biertje. We bakken samen brood, maken mede (een Vikingdrank, ook wel bekend als honingwijn), hebben onze jaarlijkse kart- of kajakuitjes, of we delen gewoon de dagelijkse routines. Zelfs iets eenvoudigs als een gebakje meenemen voor onze vrouwen is onderdeel geworden van een ritueel met een vriend. Zulke alledaagse momenten worden kansen om vriendschappen op te bouwen en het leven te delen.

Hoe ervaar je het geloof in de Deense samenleving?
Het is interessant. De Denen hebben een diep begrip van geloof. Er is een sterk besef dat “iemand voor je zal zorgen”. Wanneer je moeilijke tijden doormaakt of hulp nodig hebt, vertrouwen ze erop dat de staat hen zal ondersteunen. Dat soort vertrouwen maakt het makkelijker om de betekenis van de Voorzienigheid te begrijpen. Mensen snappen het idee dat ze er niet alleen voor staan. Spreken over het leven in termen van Voorzienigheid opent een nieuw perspectief: "Was het toeval of de Voorzienigheid?"

Anderen zeggen juist heel makkelijk: “Dat onderwerp spreekt me niet aan”, en dan praten we verder over iets anders.

Ik heb een paar mensen ontmoet die zich hebben bekeerd of zijn teruggekeerd naar het katholieke geloof. Hun zoektocht is vaak heel oprecht – ze zochten naar de waarheid en waren niet bang om die onder ogen te zien. Eenmaal herkend, waren ze bereid die te volgen.

Wat waardeer je aan het dagelijks leven in Denemarken? De duidelijkheid in prioriteiten. Mensen werken geconcentreerd, maar als de werkdag voorbij is, is die ook echt voorbij. Familie komt op de eerste plaats. Er is een oprechte inspanning om écht aanwezig te zijn: op je werk als je werkt, en thuis als je thuis bent.

Valt je iets op aan het gezinsleven?
Ik ken veel gezinnen die niet katholiek of helemaal niet religieus zijn, en die toch drie of vier kinderen hebben. Maar je ziet ook kleinere gezinnen met twee kinderen. Ouders voelen zich verantwoordelijk voor hun kinderen tot ze achttien zijn; daarna wordt er van hen verwacht dat ze het nest verlaten. Ze zijn zich bewust van dat moment om hun eigen weg te gaan – overigens weer met financiële steun van de staat zouden ze gaan studeren.

Wat ons betreft: we bidden tot God en spreken uit wat wij wensen. Wij vertrouwen erop dat Zijn plannen beter zijn dan de onze en we omarmen die met evenveel liefde. Zoals zoveel dingen in ons leven begrijpen we dat vaak pas achteraf.

Zijn er lokale tradities waar je van geniet?
Ja, veel kleine tradities. Ze vieren hier bijvoorbeeld een 12,5-jarig huwelijk – dat was nieuw voor ons! Of de gewoonte om iedereen persoonlijk te groeten als je op een feestje aankomt en ook weer als je weggaat. En feesten zoals de vooravond van Sint-Jan (Sankt Hans Aften) hebben hier een heel andere betekenis gekregen dan in Brazilië. Ook genieten we van het zingen van kerstliederen rond Kerstmis of het strikt volgen van de traditionele kerstrecepten.

Wat zie je in de nabije toekomst gebeuren?
Twee jaar geleden hebben we onze allereerste bezinningsdagen in Denemarken georganiseerd, vlakbij Kopenhagen, waarbij we gebruik maakten van de kapel en de gastenverblijven van een benedictijnenklooster. Richard Hayward (pr.), die oorspronkelijk Brits is en overkwam uit Stockholm, verzorgde de meditaties. Hij is de priester die al tientallen jaren naar Denemarken reist. We werken eraan om wat meer activiteiten in het Deens te ontwikkelen, en enkele teksten naar het Deens te vertalen.

We rekenen erg op hulp van onze oudere broers in Zweden, Ierland en het Verenigd Koninkrijk. Dus ja, we zijn klein, we zijn met niet zoveel, maar we hebben hoop. De afgelopen jaren hebben we deelgenomen aan jaarlijkse cursussen in Zweden en op verschillende plekken in het Verenigd Koninkrijk. We zijn naar een zomerkamp voor gezinnen in Zweden geweest en afgelopen april reisde een groep van tien personen naar Ierland voor bezinningsdagen.

Het is waar: de regio helpt ons enorm, en we kunnen echt voor elkaar bidden en blijven groeien.